Co dalej policzyć?
Wybierz kalkulator pasujący do rodzaju doświadczenia.
Co to jest rozkład ujemny dwumianowy?
Rozkład ujemny dwumianowy opisuje powtarzanie niezależnych prób aż do uzyskania określonej liczby sukcesów. W najczęstszej wersji pytamy, ile porażek pojawi się przed r-tym sukcesem. Każda próba ma dwa wyniki, a prawdopodobieństwo sukcesu jest stałe i wynosi p.
W zwykłym rozkładzie dwumianowym liczba prób jest ustalona z góry. Tutaj ustalona jest liczba sukcesów, na które czekamy, a zmienna jest liczba porażek albo łączna liczba prób.
Porażki czy liczba prób?
Możesz spotkać dwa równoważne zapisy:
Jeśli czekasz na 5 sukcesów i wcześniej wystąpiły 4 porażki, to K=4 i N=9.
Jak to policzyć?
Dla liczby porażek K przed r-tym sukcesem:
Ostatnia próba musi być sukcesem, bo właśnie w niej osiągamy r-ty sukces. W pierwszych k+r−1 próbach znajdują się r−1 sukcesów oraz k porażek.
Współczynnik C(k+r−1,k) określa, na ile sposobów można rozmieścić porażki w tych wcześniejszych próbach.
Który rozkład wybrać?
Dokładnie, co najwyżej i co najmniej
Średnia i zmienność
Przykład
Niech r=5, p=0,4 i K=4. Wtedy łączna liczba prób wynosi N=9.
Czyli prawdopodobieństwo dokładnie 4 porażek przed piątym sukcesem wynosi około 9,29%.
Przykład praktyczny
Jeśli skuteczność rozmowy wynosi p=0,12 i celem są 3 umówione spotkania, rozkład może opisać liczbę nieudanych rozmów przed trzecim sukcesem albo łączną liczbę rozmów potrzebnych do celu.
Średnia liczba prób wynosi wtedy E(N)=3/0,12=25. Nie oznacza to, że zawsze będzie potrzebne dokładnie 25 prób — rozkład pokazuje także krótsze i dłuższe serie.
Zadania
Najczęstsze błędy
Wskazówka
Przed liczeniem zapisz jednym zdaniem, czy zmienna oznacza K — liczbę porażek przed r-tym sukcesem, czy N — łączną liczbę prób do r-tego sukcesu. To pomaga uniknąć przesunięcia wyniku o r.
Więcej: Statystyka, prawdopodobieństwo i rozkłady - akademia obliczeń.
Aktualizacja: 25.10.2026