Od tabeli kabla do bilansu całego toru RF
Dobór kabla koncentrycznego nie powinien kończyć się na nazwie przewodu. Tłumienie zależy od konkretnego modelu, częstotliwości i długości odcinka, a do pełnego bilansu dochodzą jeszcze złącza, przejściówki i niedopasowanie.
Poniższe wartości zachowują dane z kart producenta wykorzystane w dotychczasowej tablicy. Po wybraniu kabla warto policzyć rzeczywistą instalację w kalkulatorze strat, a następnie połączyć wynik z mocą nadajnika i zyskiem anteny.
LMR-195, LMR-240, LMR-400 i LMR-600 - porównanie tłumienia
W jednej rodzinie kabli widać czytelną zależność: wraz ze wzrostem średnicy zewnętrznej zwykle maleje tłumienie. Wszystkie cztery modele w tej tabeli mają impedancję znamionową 50 Ω. Wartości dla 7,1 MHz, 145 MHz, 433,5 MHz i 1296 MHz zostały w dotychczasowym materiale wyliczone z równań tłumienia producenta i przeliczone na dB/100 m.
| Kabel | Impedancja | Średnica zewn. | 7,1 MHz | 145 MHz | 433,5 MHz | 1296 MHz | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| LMR-195 | 50 Ω | 4,95 mm | 3,13 dB/100 m | 14,32 dB/100 m | 25,05 dB/100 m | 44,15 dB/100 m | krótkie odcinki, jumpery, instalacje mobilne; producent wskazuje go jako zamiennik RG-58/RG-142 |
| LMR-240 | 50 Ω | 6,10 mm | 2,12 dB/100 m | 9,72 dB/100 m | 17,01 dB/100 m | 30,00 dB/100 m | krótkie feedery i jumpery, gdy ważna jest większa elastyczność |
| LMR-400 | 50 Ω | 10,29 mm | 1,08 dB/100 m | 4,95 dB/100 m | 8,72 dB/100 m | 15,55 dB/100 m | feedery antenowe HF/VHF/UHF, WLAN/WISP, instalacje wymagające niskich strat |
| LMR-600 | 50 Ω | 14,99 mm | 0,67 dB/100 m | 3,11 dB/100 m | 5,53 dB/100 m | 10,03 dB/100 m | dłuższe odcinki, w których priorytetem są małe straty kosztem większej średnicy |
Wskazówka od KalkulatorXXL
Dobierając kabel, zapisuj obok siebie trzy parametry: częstotliwość pracy, długość trasy i tłumienie konkretnego modelu przy tej częstotliwości. Sama nazwa „niska strata” albo sama średnica przewodu nie wystarczają do porównania dwóch instalacji.
Straty na odcinkach 5 m, 10 m i 20 m
Jeżeli typ kabla i częstotliwość pozostają bez zmian, strata w dB rośnie proporcjonalnie do długości odcinka. Dlatego dane dB/100 m można przeliczać na krótsze długości prostą proporcją. Tabela pokazuje dwa popularne zakresy VHF/UHF.
| Kabel | 145 MHz / 5 m | 145 MHz / 10 m | 145 MHz / 20 m | 433,5 MHz / 5 m | 433,5 MHz / 10 m | 433,5 MHz / 20 m |
|---|---|---|---|---|---|---|
| LMR-195 | 0,72 dB | 1,43 dB | 2,86 dB | 1,25 dB | 2,50 dB | 5,01 dB |
| LMR-240 | 0,49 dB | 0,97 dB | 1,94 dB | 0,85 dB | 1,70 dB | 3,40 dB |
| LMR-400 | 0,25 dB | 0,50 dB | 0,99 dB | 0,44 dB | 0,87 dB | 1,74 dB |
| LMR-600 | 0,16 dB | 0,31 dB | 0,62 dB | 0,28 dB | 0,55 dB | 1,11 dB |
LMR-400 - przykład dla 145 MHz i 433,5 MHz
Dla LMR-400 przy 145 MHz tłumienie wynosi około 4,95 dB/100 m. Odcinek 10 m to jedna dziesiąta tej długości, więc strata wynosi około 0,50 dB. Dla 20 m jest to około 0,99 dB.
Na 433,5 MHz ten sam LMR-400 ma około 8,72 dB/100 m, czyli około 0,87 dB na 10 m i 1,74 dB na 20 m. Pokazuje to, dlaczego pytanie „ile traci 10 metrów kabla?” bez częstotliwości nie ma jednej poprawnej odpowiedzi.
Jeżeli chcesz przeliczyć inną długość lub częstotliwość, użyj kalkulatora strat kabla koncentrycznego.
Cieńszy czy grubszy kabel - co faktycznie zyskujesz?
LMR-195 ma średnicę zewnętrzną około 4,95 mm, a LMR-400 około 10,29 mm. W zamian za większą średnicę LMR-400 ma w tej tabeli znacznie mniejsze tłumienie. Przy 433,5 MHz i 20 m LMR-195 daje około 5,01 dB straty, a LMR-400 około 1,74 dB - różnica wynosi około 3,27 dB.
Nie oznacza to jednak, że zawsze warto wybrać najgrubszy przewód. Przy projekcie trzeba uwzględnić również promień gięcia, masę, dostępne złącza, sposób prowadzenia, warunki zewnętrzne i koszt. Krótki jumper może mieć inne wymagania niż kilkudziesięciometrowy feeder do anteny.
Dla VHF i UHF szczególnie ważne jest porównywanie tłumienia przy rzeczywistej częstotliwości pracy, ponieważ strata wzrasta wraz z częstotliwością.
Ciekawostka
Około 3 dB straty odpowiada w przybliżeniu spadkowi mocy do połowy. Dlatego kilka decybeli różnicy między dwoma przewodami może wyraźnie zmienić bilans toru RF, zwłaszcza na długim odcinku i przy wyższej częstotliwości.
Dla ucznia i technika - jak liczyć tłumienie z danych dB/100 m?
Jeżeli karta podaje tłumienie na 100 m, a potrzebujesz innej długości, stosujesz proporcję. Dla LMR-400 przy 145 MHz mamy 4,95 dB/100 m. Dla 15 m otrzymujemy 4,95 × 15 / 100 ≈ 0,74 dB. Dla 30 m byłoby około 1,49 dB.
W zadaniach warto oddzielić trzy etapy: najpierw strata samego kabla, potem ewentualne straty dodatkowych elementów, a dopiero na końcu bilans mocy i zysku anteny. Taki sam tok wykorzystuje kalkulator ERP/EIRP.
Źródła danych o kablach
Dane średnic, impedancji i równania tłumienia zachowano z dotychczasowej strony i kart producenta Times Microwave Systems. W przypadku zakupu lub projektowania instalacji należy porównać dokładny symbol przewodu z aktualną kartą producenta.
FAQ - kable koncentryczne i tłumienie
Ostatnia aktualizacja: 26.08.2026