Jak kalkulator liczy czas rejsu, dystans i prędkość?
Wszystkie dane są sprowadzane do podstawowych jednostek żeglarskich: mili morskiej (NM), węzła (kn) i godziny. Dzięki temu trzy tryby korzystają z tej samej zależności: D = V × t. Jeżeli znasz dystans i prędkość, czas wynosi t = D / V. Gdy znasz prędkość i czas, dystans to D = V × t. Przy znanym dystansie i czasie średnia prędkość wynosi V = D / t.
Przeliczenia jednostek nie są przybliżeniem: międzynarodowa mila morska ma dokładnie 1852 m, dlatego 1 NM = 1,852 km. Węzeł oznacza jedną milę morską na godzinę, więc 1 kn = 1,852 km/h ≈ 0,514444 m/s. Kalkulator liczy na pełnej precyzji i zaokrągla dopiero wartości wyświetlane.
Tempo w min/NM jest wartością pomocniczą: pokazuje, ile minut potrzeba średnio na przebycie jednej mili morskiej. Dla 6 kn tempo wynosi 10 min/NM. Jest to prosta kontrola rachunku i wygodny sposób oceny różnicy między dwoma wariantami prędkości.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Do ETA wpisuj realistyczną średnią prędkość całego odcinka, a nie chwilowe maksimum. Warto policzyć dwa warianty, np. 6 kn i 5 kn — różnica od razu pokaże, jaki zapas czasu może być potrzebny.
Jaką prędkość przyjąć do planowania ETA?
Najbardziej użyteczna jest średnia prędkość względem dna dla konkretnego odcinka, jeżeli masz ją z GPS lub wcześniejszych rejsów. Chwilowe 7 kn nie oznacza średniej 7 kn dla całej trasy. Wyjście z portu, halsowanie, ograniczenia prędkości, fala, manewry i zmiana kierunku wiatru mogą obniżyć średnią nawet wtedy, gdy przez część czasu jacht płynie szybciej.
Jeśli trasa składa się z odcinków o wyraźnie różnych warunkach, lepiej policzyć je osobno. Przykładowo odcinek pod żaglami może mieć inną średnią niż podejście kanałem na silniku. Suma czasów etapów jest wtedy bardziej wiarygodna niż zastosowanie jednej przypadkowej prędkości do całego dystansu.
ETA z kalkulatora jest godziną wynikającą wyłącznie z ruchu. Do planu dnia trzeba osobno doliczyć postoje, oczekiwanie na śluzę, cumowanie, tankowanie czy zmianę załogi. Kalkulator celowo nie ukrywa tych elementów w procentowej „rezerwie”, bo ich czas zależy od konkretnego rejsu.
Ciekawostka
Definicje mili morskiej i węzła sprawiają, że rachunek żeglarski jest wyjątkowo prosty: 6 kn utrzymywane przez 4 godziny daje dokładnie 24 NM. Ta sama relacja działa w każdym z trzech trybów kalkulatora.
Węzły na km/h i mile morskie na kilometry
W GSC pojawiają się zapytania o przeliczanie węzłów i mil morskich, dlatego poniższa tabela pozwala szybko sprawdzić najczęstsze wartości bez zmiany trybu kalkulatora. Aby zamienić węzły na km/h, pomnóż przez 1,852. Aby zamienić mile morskie na kilometry, użyj dokładnie tego samego mnożnika.
| Węzły | km/h | Dystans 1 h |
|---|---|---|
| 1 kn | 1,852 km/h | 1 NM = 1,852 km |
| 5 kn | 9,260 km/h | 5 NM = 9,260 km |
| 10 kn | 18,520 km/h | 10 NM = 18,520 km |
| 20 kn | 37,040 km/h | 20 NM = 37,040 km |
| 30 kn | 55,560 km/h | 30 NM = 55,560 km |
Nie należy mylić mili morskiej z milą lądową. W kalkulatorze skrót NM zawsze oznacza milę morską.
Przykłady: czas rejsu, dystans i średnia prędkość
24 NM przy 6 kn
t = 24 / 6 = 4 h. Jeżeli wypłynięcie następuje o 09:30, orientacyjne ETA bez postojów to 13:30.
5,5 kn przez 3 h 20 min
3 h 20 min = 3,3333 h. D = 5,5 × 3,3333 ≈ 18,33 NM, czyli około 33,95 km.
42 NM w 7 h 30 min
7 h 30 min = 7,5 h. V = 42 / 7,5 = 5,6 kn, czyli około 10,37 km/h.
ETA po północy
27 NM przy 6 kn daje 4 h 30 min. Start o 21:30 oznacza orientacyjne ETA 02:00 następnego dnia.
Warunki brzegowe i ograniczenia wyniku
Dystans, prędkość i czas używane we wzorze muszą być większe od zera. Minuty czasu mogą mieć wartości od 0 do 59. Puste pole nie jest traktowane jako zero, a ujemne wartości są odrzucane. W trybie obliczania czasu pole czasu jest ignorowane; analogicznie kalkulator nie waliduje pola, które jest ukryte i właśnie ma zostać wyliczone.
Przy bardzo długich rejsach dokładność ETA zależy przede wszystkim od jakości założonej średniej prędkości, a nie od dokładności samego wzoru. Matematycznie D = V × t jest jednoznaczne, ale realna średnia na wodzie zmienia się wraz z warunkami. Dlatego wynik należy traktować jako planistyczny, a nie jako prognozę nawigacyjną.
Jeśli wyznaczona data ETA wykracza poza zakres obsługiwany przez przeglądarkę, kalkulator nadal pokaże czas rejsu, ale nie będzie prezentował daty końcowej. Pozostałe wyniki są zabezpieczone przed wartościami niefinitywnymi.
Powiązane narzędzia
Źródła jednostek i założenia
NIST podaje, że międzynarodowa mila morska ma dokładnie 1852 m, a węzeł odpowiada jednej mili morskiej na godzinę, czyli 1852/3600 m/s. Kalkulator korzysta właśnie z tych przeliczników. Model ruchu zakłada stałą średnią prędkość i nie modeluje osobno prądu, wiatru, fali ani manewrów.
FAQ
Ostatnia aktualizacja: 01.10.2026