Zostań w temacie i sprawdź, skąd bierze się wilgoć
Sam bilans litrów to początek. Następny krok zależy od tego, czy problemem jest kondensacja na chłodnych powierzchniach, zbyt mała wymiana powietrza czy wilgotne powietrze zewnętrzne.
Ile pary wodnej powstaje w mieszkaniu na dobę?
Wilgoć w mieszkaniu pochodzi nie tylko z prysznica. Parę wodną oddają mieszkańcy, gotowanie, mokre pranie, rośliny i inne źródła. Dlatego pytanie „ile wilgoci produkują 2 osoby” nie ma jednej liczby bez informacji o czasie spędzanym w domu i aktywności.
Kalkulator liczy osoby jako liczbę osób × godziny obecności × emisję g/h. Pozostałe źródła są dodawane jako jawne ilości w kg, które dla wody można w praktyce czytać jako litry. Dzięki temu możesz zmienić każde założenie zamiast korzystać z ukrytego mnożnika.
Dane referencyjne: ludzie, prysznic, gotowanie, pranie i rośliny
ASHRAE podkreśla, że wartości domowe mają duży rozrzut i trzeba je stosować ze świadomością założeń. Dlatego liczby w kalkulatorze są edytowalne. Jako punkty odniesienia można przyjąć:
| Źródło | Dane referencyjne | Jak używać w kalkulatorze |
|---|---|---|
| Osoba, lekka aktywność | 30–60 g/h | Wpisz liczbę osób, godziny obecności i wybraną emisję. |
| Prysznic 15 min | około 660 g | Wartość zmień, jeśli prysznic jest krótszy, dłuższy lub dobrze odciągany miejscowo. |
| Gotowanie dla 4 osób | około 0,9–2,0 kg/d przy energii elektrycznej; około 2,5–3,0 kg/d w zestawieniach dla gazu | Najlepiej wpisz własny dobowy wkład pozostający w mieszkaniu. |
| Suszenie ubrań w domu | około 1,5–2,2 kg/d w danych dobowych | Ustaw własną ilość na jedno suszenie oraz liczbę suszeń w tygodniu. |
| Roślina doniczkowa | około 0,02–0,05 kg/d | Przy wielu roślinach ich suma może być zauważalna. |
To wartości referencyjne, a nie normy dla każdego mieszkania. Rzeczywista emisja zależy m.in. od zachowania mieszkańców, czasu aktywności, wentylacji miejscowej, wsadu prania i sposobu gotowania.
Dlaczego samo ACH nie wystarcza do policzenia usuwania wilgoci?
Wentylacja usuwa wodę tylko wtedy, gdy powietrze doprowadzane ma mniejszą bezwzględną zawartość pary wodnej niż powietrze, które chcesz utrzymać w mieszkaniu. Zimą powietrze o 80% RH na zewnątrz może być po ogrzaniu bardzo suche, bo niska temperatura oznacza małą ilość pary w każdym metrze sześciennym.
Dlatego kalkulator wykorzystuje temperaturę i RH po obu stronach. Najpierw wyznacza ilość pary wodnej w g/m³, a potem mnoży różnicę przez przepływ powietrza wynikający z kubatury i ACH.
Jeżeli powietrze zewnętrzne ma więcej wilgoci bezwzględnej niż cel w mieszkaniu, samo zwiększanie ACH nie pozwoli utrzymać tego celu i może nawet zwiększać obciążenie wilgocią.
Przykład: rodzina 2+1 i suszenie prania w mieszkaniu
Przy 3 osobach obecnych średnio po 16 godzin i emisji 50 g/h same osoby wnoszą około 2,4 l/dobę. Dwa prysznice po 0,66 kg to około 1,32 l. Jeśli do tego przyjąć 1,2 l z gotowania, trzy suszenia tygodniowo po 1,8 l oraz pięć roślin po 0,03 l/d, łączna produkcja wynosi około 5,84 l/dobę.
Dopiero porównanie tej wartości z możliwością osuszania przez wentylację pokazuje, czy wilgoć ma tendencję do narastania. Ta możliwość jest inna przy mroźnym, chłodnym i letnim powietrzu zewnętrznym.
Ciekawostka
Wilgotność względna nie mówi wprost, ile wody zawiera powietrze. Powietrze o 5°C i 80% RH może zawierać wyraźnie mniej pary wodnej niż powietrze o 21°C i 50% RH. Dlatego zimowe wietrzenie często osusza pomieszczenie mimo wysokiego RH na zewnątrz.
Nadmiar wilgoci w powietrzu a wilgoć w ścianach i wyposażeniu
Kalkulator pokazuje także, ile wody trzeba usunąć z samego powietrza, aby zejść z obecnego RH do celu przy tej samej temperaturze. To zwykle znacznie mniej niż ilość zbierana przez osuszacz w ciągu kilku dni, ponieważ tynki, drewno, meble, tekstylia i inne materiały mogą magazynować wilgoć i później oddawać ją z powrotem.
WHO zwraca uwagę, że produkcja wilgoci jest zmienna w czasie, a materiały budowlane buforują parę wodną. Dlatego prosty bilans dobowy jest narzędziem diagnostycznym, nie pełną symulacją wilgotności budynku.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Jeżeli nie znasz ACH, nie zgaduj go z dużą dokładnością. Najpierw policz źródła wilgoci, a potem porównaj kilka realistycznych wariantów wymiany powietrza. Gdy kalkulator pokazuje, że nawet przy rozsądnym ACH powietrze zewnętrzne nie osusza do celu, sprawdź osobno wietrzenie a wilgoć albo policz pracę osuszacza.
Jak czytać wynik bilansu wilgoci?
- Źródła wilgoci razem – dobowa ilość wody wprowadzana do wnętrza.
- Możliwość osuszania przez wentylację – ilość wody, którą przy podanych warunkach może usunąć zadany przepływ powietrza, aby utrzymywać docelowe RH.
- Bilans po wentylacji – dodatni wynik oznacza pozostałe obciążenie wilgocią; wynik ujemny oznacza teoretyczny zapas możliwości osuszania.
- Wymagane ACH – przepływ potrzebny do zrównoważenia źródeł przy podanej różnicy wilgoci bezwzględnej.
- Nadmiar w samym powietrzu – jednorazowa różnica między obecnym i docelowym RH, bez wilgoci zgromadzonej w materiałach.
Źródła danych
Wartości referencyjne dla ludzi i czynności domowych oparto na zestawieniach ASHRAE dotyczących zarządzania wilgocią w budynkach. ASHRAE zaznacza, że dane literaturowe są globalnymi wartościami średnimi i należy stosować je ostrożnie, bo aktywności domowe bardzo się różnią.
Dodatkowo wytyczne WHO dotyczące wilgoci i pleśni wskazują, że produkcja wilgoci w domu jest zmienna, a materiały budowlane mają istotną zdolność pochłaniania i oddawania wilgoci. Z tego powodu wynik kalkulatora traktuj jako bilans orientacyjny.
FAQ – bilans wilgoci w mieszkaniu
Ostatnia aktualizacja: 31.08.2026