Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter poglądowy. Dokładamy wszelkich starań, by były poprawne, ale zawsze weryfikuj je z fachowcem.

Przejdź do treści

Kalkulator czasu odzysku czynnika i doboru butli odzyskowej

Oszacuj czas odzysku cieczy i pary, wydajność urządzenia, maksymalną masę czynnika w butli, liczbę potrzebnych butli oraz bezpieczną masę brutto.

Dane odzysku i butli

Wprowadź masę czynnika, udział cieczy, rzeczywistą wydajność maszyny oraz dane wybite na butli odzyskowej.
kg, min i WC
Nie mieszaj różnych lub nieznanych czynników w jednej butli.

Masa czynnika i sposób odzysku

kg
%
kg/min
kg/min
kg/min
%
Uwzględnia węże, temperaturę butli i opory instalacji.
szt.
min

Butla odzyskowa

l / kg H₂O
Odczytaj wartość WC z oznaczeń butli.
kg
kg
kg/l
%
Ustaw zgodnie z butlą, procedurą i lokalnymi wymaganiami.
kg
szt.
kg
°C
Wydajności odzysku i gęstość cieczy powinny pochodzić z dokumentacji urządzenia oraz danych czynnika dla rzeczywistych warunków.

Wynik odzysku i doboru butli

Łączny czas
-
Średnia wydajność
-
Ciecz / para
-
Potrzebne butle
-
Maks. czynnik w pustej butli
-
Wolne miejsce w pierwszej butli
-
Maks. masa brutto
-
Min. WC jednej pustej butli
-
Wniosek:
Wprowadź dane, aby zobaczyć wynik.

Policz cały proces serwisowy

Odzysk czynnika jest jednym z etapów pracy z instalacją. Przed rozpoczęciem warto znać orientacyjne napełnienie układu w kilogramach, a po opróżnieniu instalacji zaplanować czas próżni i dobór pompy próżniowej. Gdy przyczyną prac jest uszkodzenie sprężarki, sprawdź również filtr odwadniacz i liczbę rdzeni po awarii.

Jak obliczyć czas odzysku czynnika chłodniczego?

Najprostsze pytanie brzmi: ile czasu trwa odzysk czynnika z chłodni lub mroźni? Nie da się odpowiedzieć wyłącznie na podstawie liczby kilogramów, ponieważ urządzenie pracuje z różną wydajnością dla cieczy i dla pary. Początkowy etap, gdy z instalacji wypływa ciecz, może przebiegać szybko. Końcowy odzysk pary jest zwykle wolniejszy, a wzrost temperatury i ciśnienia w butli może dodatkowo zmniejszyć rzeczywisty przepływ.

Kalkulator dzieli całkowitą masę na część ciekłą i parową. Czas cieczy oblicza z masy cieczy oraz efektywnej wydajności odzysku bezpośredniego albo push-pull. Czas pary wynika z pozostałej masy i wydajności urządzenia dla pary. Do sumy doliczany jest czas na podłączenie, odpowietrzenie przewodów, zmianę konfiguracji, opróżnienie maszyny oraz czynności końcowe.

Dane katalogowe urządzenia są punktem odniesienia, a nie gwarantowanym czasem na obiekcie. Dlatego pole efektywności pozwala zmniejszyć wydajność nominalną. Długie i cienkie węże, zawory Schradera, wysoka temperatura butli, niska temperatura instalacji, małe króćce i zanieczyszczenia mogą sprawić, że odzysk będzie wyraźnie wolniejszy.

Ile trwa odzysk 5, 10, 20 lub 50 kg czynnika?

Użytkownicy często szukają konkretnych odpowiedzi: ile trwa odzysk 5 kg czynnika, ile czasu potrzeba na odzysk 20 kg R448A albo jak długo opróżnia się duża instalacja zawierająca 50 kg. Wynik zależy przede wszystkim od udziału cieczy, wydajności maszyny i końcowej fazy parowej. Dla urządzenia odzyskującego efektywnie 0,8 kg/min cieczy oraz 0,10 kg/min pary, partia 10 kg zawierająca 75% cieczy może wymagać około 9 minut dla cieczy i 25 minut dla pary, nie licząc obsługi.

Przy 20 kg masa cieczy i pary podwaja się, ale całkowity czas nie zawsze rośnie dokładnie dwukrotnie. Butla może się nagrzewać, ciśnienie po stronie tłocznej rośnie, a ostatnia część pary jest odzyskiwana przy coraz niższym ciśnieniu instalacji. Przy 50 kg warto rozważyć kilka butli, chłodzenie butli, większe przyłącza, odzysk push-pull dla cieczy albo równoległą pracę urządzeń, jeżeli producent dopuszcza taki sposób.

Kalkulator pozwala wprowadzić dowolne wydajności zamiast korzystać z uniwersalnej tabeli. Najbardziej wiarygodny wariant uzyskasz, wpisując wyniki zmierzone dla własnego urządzenia, węży i typowych warunków serwisowych.

Odzysk cieczy a odzysk pary - skąd duża różnica czasu?

W fazie ciekłej przez przewody przepływa gęsty czynnik o dużej masie w małej objętości. Maszyna może więc przenieść znaczną liczbę kilogramów w krótkim czasie. Gdy ciecz zostanie usunięta, w instalacji pozostaje para. Jej gęstość jest wielokrotnie mniejsza, a urządzenie musi przetłoczyć dużą objętość gazu, aby odzyskać kolejne kilogramy.

Końcowy etap dodatkowo spowalnia, ponieważ ciśnienie ssania maszyny maleje. Zimny parownik może zatrzymywać czynnik w oleju i w trudno dostępnych miejscach. Po chwilowym zatrzymaniu część czynnika może ponownie odparować, co powoduje odbicie ciśnienia. Dlatego sam moment, w którym manometr pierwszy raz osiąga niski poziom, nie zawsze oznacza zakończenie procesu.

W kalkulatorze wynik „ciecz / para” pokazuje osobno czas obu etapów. Pozwala to ocenić, czy inwestycja w szybszą metodę cieczową rzeczywiście skróci całą pracę. Jeżeli większość czasu przypada na parę, zwiększenie wydajności push-pull może dać mniejszą korzyść niż poprawa przewodów, chłodzenie butli lub użycie urządzenia o lepszej wydajności parowej.

Odzysk bezpośredni czy push-pull?

Odzysk bezpośredni jest prostszy i może być stosowany zarówno do cieczy, jak i pary zgodnie z instrukcją maszyny. Czynnik przechodzi z instalacji przez urządzenie odzyskowe do butli. Metoda push-pull wykorzystuje różnicę ciśnień i obieg pary do przepychania cieczy z układu do butli. Przy większej ilości cieczy może znacząco skrócić pierwszy etap.

Push-pull nie jest odpowiedni dla każdej instalacji. Potrzebny jest dostęp do fazy ciekłej, odpowiednie połączenia oraz możliwość utrzymania przepływu cieczy. Metoda traci skuteczność, gdy w układzie pozostaje głównie para, dlatego końcówkę i tak wykonuje się odzyskiem bezpośrednim. Układy z małą ilością czynnika, pompą ciepła, rozbudowanymi syfonami albo ograniczonymi króćcami mogą wymagać innego sposobu.

W polu „sposób odzysku cieczy” można porównać oba warianty. Wydajność push-pull wpisz na podstawie własnej maszyny i układu. Kalkulator nadal doliczy czas odzysku pary, przełączenia przewodów i purge.

Jak dobrać butlę odzyskową do czynnika chłodniczego?

Dobór butli nie powinien opierać się wyłącznie na handlowym określeniu typu „butla 12 kg” albo „butla 50 lb”. Kalkulator wykorzystuje pojemność wodną WC, masę własną TW, gęstość ciekłego czynnika i maksymalny procent napełnienia. Pojemność wodna opisuje wewnętrzną objętość butli, a masa własna pozwala wyznaczyć bezpieczną masę brutto na wadze.

Maksymalna masa czynnika w pustej butli jest obliczana jako WC pomnożone przez gęstość cieczy i limit napełnienia. Następnie odejmowana jest dobrowolna rezerwa masy. Jeżeli butla zawiera już czynnik, wolne miejsce jest mniejsze o różnicę między aktualną masą brutto i TW.

Limit napełnienia pozostaje edytowalny, ponieważ trzeba go ustawić zgodnie z oznaczeniami butli, czynnikiem, temperaturą odniesienia, instrukcją i wymaganiami obowiązującymi w miejscu pracy. Kalkulator nie zastępuje zaworu zabezpieczającego przed przepełnieniem ani ciągłej kontroli masy na sprawnej wadze.

Co oznaczają WC i TW na butli odzyskowej?

WC oznacza water capacity, czyli pojemność wodną butli. Jeżeli na butli podano WC w kilogramach wody, wartość jest liczbowo zbliżona do objętości w litrach, ponieważ litr wody waży około jednego kilograma. Nie oznacza to jednak, że do butli można wlać taką samą masę dowolnego czynnika. Ciekłe czynniki mają różne gęstości, które zmieniają się wraz z temperaturą.

TW to tare weight, czyli masa pustej butli wraz z jej stałym wyposażeniem. Aktualna masa czynnika w butli jest różnicą między masą brutto zmierzoną na wadze a TW. Maksymalną masę brutto otrzymujemy po dodaniu do TW dopuszczalnej masy czynnika.

Przed rozpoczęciem odzysku odczytaj oznaczenia z tej konkretnej butli. Nie zakładaj, że wszystkie butle o podobnych wymiarach mają identyczną pojemność lub masę własną. Po naprawie zaworu, wymianie elementów albo zmianie wyposażenia butlę należy traktować zgodnie z jej aktualną dokumentacją i dopuszczeniem.

Butla odzyskowa 12 kg, 24 kg czy 50 kg - ile czynnika zmieści?

Handlowa nazwa butli może odnosić się do orientacyjnej ilości określonego czynnika albo klasy wielkości, dlatego dokładny wynik trzeba policzyć z WC i gęstości. Przykładowa butla o WC 26 l, przy gęstości 1,02 kg/l i limicie 80%, ma teoretyczną przestrzeń na około 21,2 kg cieczy. Po pozostawieniu 0,5 kg rezerwy użytkowa pojemność wynosi około 20,7 kg.

Jeżeli odzyskiwana masa wynosi 18 kg i butla jest pusta, jedna sztuka może wystarczyć. Jeżeli w butli są już 5 kg tego samego czynnika, wolna pojemność spada do około 15,7 kg i potrzebna będzie druga butla. Dla 50 kg czynnika przy tej samej wielkości mogą być potrzebne trzy butle.

Wynik „minimalne WC jednej pustej butli” pokazuje, jaką pojemność wodną musiałaby mieć jedna całkowicie pusta butla, aby przyjąć całą planowaną masę z rezerwą. W praktyce często bezpieczniej i wygodniej zastosować kilka lżejszych butli niż jedną bardzo ciężką.

Jak policzyć maksymalną masę brutto butli odzyskowej?

Maksymalna masa brutto jest jednym z najważniejszych wyników podczas odzysku. Obliczamy ją jako TW plus dopuszczalna masa czynnika. Jeżeli pusta butla waży 12 kg, a dopuszczalna masa czynnika wynosi 21,2 kg, maksymalna masa brutto na wadze wyniesie około 33,2 kg. Po zastosowaniu dodatkowej rezerwy roboczej warto zakończyć napełnianie wcześniej.

Zakres wagi musi być większy niż przewidywana masa brutto. Waga 30 kg nie nadaje się do kontroli butli, która może ważyć 33 kg. Trzeba również uwzględnić przewody albo uchwyty, jeżeli ich masa obciąża platformę. Butla powinna stać stabilnie, a odczyt musi być widoczny przez cały proces.

Kalkulator ostrzega, gdy maksymalna masa brutto przekracza ustawiony zakres wagi albo gdy aktualna butla jest już przepełniona według wprowadzonych danych. Nie kontynuuj odzysku tylko dlatego, że urządzenie nadal pracuje. Masa na wadze jest podstawowym sposobem kontroli napełnienia.

Dlaczego butla nagrzewa się podczas odzysku?

Sprężanie pary i dopływ ciepłego czynnika zwiększają temperaturę butli. Wraz ze wzrostem temperatury rośnie ciśnienie nasycenia czynnika, a urządzenie odzyskowe pracuje przeciw wyższemu ciśnieniu tłoczenia. Wydajność spada, rośnie obciążenie maszyny i może zadziałać zabezpieczenie wysokiego ciśnienia.

Chłodzenie butli może poprawić warunki pracy, ale musi być wykonywane zgodnie z instrukcją urządzenia i zasadami bezpieczeństwa. Butli nie wolno ogrzewać otwartym płomieniem ani stosować przypadkowych metod obniżania ciśnienia. Przy dużej ilości czynnika korzystne może być użycie drugiej chłodnej butli i przełączanie ich przed osiągnięciem maksymalnego napełnienia.

Pole efektywności można obniżyć przy pracy w wysokiej temperaturze, z gorącą butlą albo długimi przewodami. Dzięki temu wynik czasu będzie bardziej realistyczny niż proste dzielenie masy przez najlepszą wartość z katalogu.

Odzysk R448A, R449A, R404A, R134a i R290

Sam wzór czasu jest podobny dla różnych czynników, ale wydajność urządzenia, ciśnienia pracy, gęstość cieczy i wymagania bezpieczeństwa są inne. Dla mieszanin ze ślizgiem temperaturowym ważne jest ograniczenie utraty składu oraz oznaczenie odzyskanego czynnika. Czynnik zanieczyszczony lub o nieznanym składzie powinien trafić do osobnej, właściwie opisanej butli.

W przypadku R290 i innych czynników palnych trzeba używać urządzenia, butli, węży, wagi i procedur przeznaczonych do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa. Sam wpis „R290” w kalkulatorze nie potwierdza zgodności sprzętu. Potrzebna jest kontrola źródeł zapłonu, wentylacji, uziemienia i dopuszczeń.

Gęstość cieczy wpisz dla temperatury, przy której oceniasz maksymalne napełnienie. Wysoka temperatura zmniejsza gęstość i zwiększa objętość cieczy, dlatego obliczenie na podstawie przypadkowej wartości z niskiej temperatury może zawyżyć dopuszczalną masę.

Przykład: odzysk 18 kg czynnika

Załóżmy 18 kg czynnika, z czego 75% znajduje się początkowo w fazie ciekłej. Nominalna wydajność urządzenia wynosi 1,2 kg/min dla cieczy i 0,16 kg/min dla pary, a efektywność całego zestawu 70%. Efektywna wydajność wynosi więc 0,84 kg/min dla cieczy i 0,112 kg/min dla pary.

Ciecz o masie 13,5 kg zostanie odzyskana w około 16 minut. Para o masie 4,5 kg wymaga około 40 minut. Po doliczeniu 11 minut na podłączenie, przełączenie i purge całkowity czas wynosi około 67 minut. Średnia wydajność całej pracy jest znacznie niższa niż wydajność cieczowa, ponieważ końcowa faza parowa dominuje w bilansie czasu.

Dla butli WC 26 l, gęstości 1,02 kg/l, limitu 80% i rezerwy 0,5 kg użytkowa pojemność wynosi około 20,7 kg. Jedna pusta butla wystarczy, a maksymalna masa brutto przy TW 12 kg wynosi około 33,2 kg.

Najczęstsze błędy

Najczęstszy błąd to dobór butli po nazwie handlowej zamiast po WC, TW, gęstości i limicie napełnienia. Kolejny to rozpoczęcie pracy bez wagi albo użycie wagi o zbyt małym zakresie.

Duże opóźnienia powodują cienkie węże, pozostawione rdzenie, gorąca butla, zatkany filtr i odzysk przez niepotrzebnie rozbudowany manifold. Błędem jest również mieszanie różnych czynników oraz napełnianie jednorazowych opakowań.

Nie zakładaj, że cała masa pozostaje ciekła. Nawet przy sprawnym push-pull końcowy odzysk pary musi zostać uwzględniony w czasie.

Jak dobrać wydajność urządzenia do odzysku czynnika?

Wydajność urządzenia do odzysku jest zwykle podawana osobno dla cieczy, pary i czasem metody push-pull. Nie należy porównywać dwóch maszyn wyłącznie po najwyższej liczbie w tabeli. Urządzenie może bardzo szybko przetłaczać ciecz, ale mieć przeciętną wydajność parową. Przy małych instalacjach końcowa faza pary zajmuje znaczną część całego czasu, dlatego właśnie ten parametr może decydować o praktycznej różnicy.

Dobierając urządzenie do chłodni 10, 20 lub 30 kW, najpierw oszacuj ilość czynnika w kilogramach. Moc chłodnicza nie przekłada się wprost na masę napełnienia, ponieważ instalacje różnią się długością rur, objętością skraplacza, receivera i parownika. Dwie chłodnie 20 kW mogą zawierać 12 oraz 30 kg czynnika. Dopiero po ustaleniu masy można ocenić, czy mniejsza maszyna będzie wystarczająca.

Jeżeli typowe zlecenia obejmują 3-8 kg czynnika, niewielkie urządzenie z dobrym przepływem pary może być wygodniejsze od ciężkiej jednostki przemysłowej. Przy instalacjach 30-100 kg większe znaczenie mają push-pull, dwa przyłącza cieczowe, chłodzenie butli i możliwość pracy ciągłej. Kalkulator pozwala wpisać dwie równoległe maszyny, ale taki układ wolno stosować tylko wtedy, gdy sposób podłączenia i producent urządzeń na to pozwalają.

Wynik średniej wydajności w kg/h uwzględnia cały proces, łącznie z końcową parą i obsługą. Jest więc bardziej użyteczny do planowania czasu pracy niż sama katalogowa wydajność cieczy. Porównując urządzenia, policz ten sam scenariusz dla każdego modelu.

Butla częściowo napełniona - ile czynnika można jeszcze odzyskać?

Butla odzyskowa często nie jest całkowicie pusta. Aby obliczyć pozostałe miejsce, odejmij TW od aktualnej masy brutto. Jeżeli butla waży pusta 12 kg, a waga pokazuje 18 kg, znajduje się w niej około 6 kg czynnika. Od użytkowej pojemności butli odejmij tę masę oraz pozostawioną rezerwę.

Przykład: WC wynosi 26 l, gęstość cieczy 1,02 kg/l, a dopuszczalne napełnienie 80%. Teoretyczna dopuszczalna masa wynosi około 21,2 kg. Po przyjęciu rezerwy 0,5 kg kalkulator daje 20,7 kg pojemności użytkowej. Jeżeli w butli jest już 6 kg, pozostaje około 14,7 kg. Do odzysku 18 kg potrzebna jest druga butla.

Nie wolno zakładać, że istniejąca zawartość ma ten sam skład tylko dlatego, że etykieta wskazuje ten sam symbol. Butla powinna mieć czytelne oznaczenie, znane źródło oraz dokumentację. Czynnik z układu po spaleniu sprężarki, mieszanina o niepewnym składzie albo produkt przeznaczony do regeneracji powinien być oddzielony zgodnie z procedurą odbiorcy.

Kalkulator traktuje kolejne butle jako puste i identyczne z pierwszą. Jeżeli używasz butli o różnych WC, TW albo stopniu napełnienia, policz każdą osobno albo przyjmij najmniejszą dostępną pojemność jako wariant bezpieczny.

Jak przyspieszyć odzysk czynnika bez przekraczania limitu butli?

Największe straty czasu często powstają w przewodach i zaworach, a nie w samej maszynie. Krótkie węże o większej średnicy, usunięte rdzenie zaworów i ograniczenie liczby złącz zmniejszają opór. Przy dużej instalacji warto korzystać jednocześnie z dostępnych króćców cieczowych i parowych zgodnie z instrukcją urządzenia.

Butlę ustaw na wadze przed rozpoczęciem pracy. Kontroluj masę przez cały czas i nie polegaj wyłącznie na mechanicznym zabezpieczeniu przepełnienia. Jeśli ciśnienie w butli rośnie, zapewnij wymagany przepływ powietrza wokół butli oraz skraplacza maszyny. Stosuj wyłącznie metody chłodzenia dopuszczone przez producenta. Zmiana butli na chłodniejszą może być szybsza i bezpieczniejsza niż dalsza praca przy wysokim ciśnieniu.

Jeżeli w układzie znajduje się duża ilość cieczy, metoda push-pull może skrócić pierwszy etap. Po zatrzymaniu przepływu cieczy układ trzeba przełączyć na odzysk bezpośredni. Próba kontynuowania push-pull przy samej parze nie da oczekiwanej wydajności.

Nie podgrzewaj instalacji ani butli przypadkowymi źródłami ciepła. Nie stosuj tlenu lub sprężonego powietrza. Przyspieszenie pracy nie może omijać wymagań bezpieczeństwa, zgodności sprzętu z czynnikiem i kontroli masy.

Odzysk czynnika z mroźni -18°C

Odzysk z zimnej mroźni może trwać dłużej niż z układu pracującego w dodatniej temperaturze. Czynnik ma niskie ciśnienie, a część pozostaje rozpuszczona w oleju lub zgromadzona w zimnym parowniku. Po pierwszym obniżeniu ciśnienia następuje powolne odparowanie, dlatego manometr może ponownie wzrosnąć po zatrzymaniu maszyny.

Jeżeli procedura i stan instalacji na to pozwalają, przed odzyskiem można umożliwić wyrównanie temperatury komponentów. Nie należy jednak podgrzewać ich w sposób niekontrolowany. Przy czynnikach palnych, wysokociśnieniowych lub zanieczyszczonych obowiązują dodatkowe wymagania. Urządzenie odzyskowe musi być przeznaczone do danego czynnika i zakresu ciśnień.

Dla mroźni duży udział fazy ciekłej może zostać szybko usunięty z receivera lub przewodu cieczowego, lecz zimny parownik nadal będzie oddawał parę. W kalkulatorze warto obniżyć efektywność albo zwiększyć udział czasu obsługi, jeżeli doświadczenie pokazuje, że na końcu potrzebne są powtarzane przerwy na wyrównanie.

Po zakończeniu odzysku obserwuj ciśnienie zgodnie z procedurą. Szybkie odbicie może oznaczać, że w układzie pozostał czynnik odparowujący z oleju lub zimnych powierzchni. Nie myl tego z próbą próżniową wykonywaną po otwarciu, naprawie i ponownym przygotowaniu instalacji.

Odzysk po spaleniu sprężarki i czynnik zanieczyszczony

Po spaleniu silnika sprężarki w czynniku i oleju mogą znajdować się kwasy, osady oraz produkty rozkładu. Taki czynnik nie powinien być łączony z czystym odzyskiem przeznaczonym do ponownego użycia. Butlę trzeba oznaczyć, a przewody i urządzenie odzyskowe po pracy oczyścić zgodnie z instrukcją.

Zanieczyszczenia mogą zwiększać opory przepływu i obciążać filtr wejściowy maszyny. Jeżeli wydajność nagle spada, sprawdź filtr, zawory oraz stan przewodów. W obliczeniu czasu można obniżyć efektywność, aby uwzględnić wolniejszą pracę. Przy dużej awarii przygotuj więcej niż jedną butlę, ponieważ czynnik, olej i zanieczyszczenia mogą wymagać oddzielnego zagospodarowania.

Po naprawie nie wystarczy tylko wykonać próżnię i ponownie napełnić układ. Zależnie od zakresu uszkodzenia potrzebna może być wymiana filtra odwadniacza, zastosowanie rdzeni do usuwania kwasów, kontrola oleju oraz ponowne badanie instalacji. Kalkulator odzysku pomaga zaplanować czas i butle, ale nie ocenia jakości odzyskanego czynnika.

Jeżeli skład czynnika jest nieznany, nie wpisuj dowolnej gęstości tylko po to, aby uzyskać większą pojemność butli. Przyjmij ostrożne dane zgodne z procedurą odbiorcy i przygotuj osobne oznaczone opakowanie.

Kiedy odzysk jest zakończony?

Zakończenie odzysku nie powinno opierać się wyłącznie na czasie z kalkulatora. Czas jest prognozą organizacyjną, natomiast wymagany poziom końcowy zależy od typu instalacji, czynnika, urządzenia oraz obowiązującej procedury. Maszyna musi osiągnąć wymagane warunki, a po jej zatrzymaniu należy obserwować zachowanie ciśnienia.

Jeżeli ciśnienie szybko wraca, w układzie może nadal znajdować się ciekły czynnik lub para uwalniana z oleju. W zimnej instalacji wyrównanie może trwać dłużej. Ponowne uruchomienie odzysku po krótkiej przerwie często usuwa kolejną porcję czynnika.

Po zakończeniu trzeba wykonać purge urządzenia, aby ograniczyć pozostawienie czynnika w maszynie i przewodach. Masę odzyskaną należy odczytać z różnicy wskazań wagi, uwzględniając ewentualną zmianę butli. Porównanie z przewidywanym napełnieniem układu pomaga wykryć duży wcześniejszy ubytek lub pozostawienie czynnika w instalacji.

Kalkulator pokazuje średnią wydajność całej pracy. Jeżeli rzeczywisty czas znacznie ją przekracza, sprawdź temperaturę butli, opory przewodów, filtr maszyny, pozycję zaworów, ilość cieczy w układzie i możliwość zablokowania części instalacji.

Ciekawostka

Maszyna o bardzo wysokiej wydajności cieczowej może nie skrócić pracy tak mocno, jak sugeruje katalog, jeżeli większość czasu zajmuje końcowy odzysk pary i schładzanie butli.

Kiedy przygotować dodatkową butlę?

Przygotuj kolejną butlę, gdy wolne miejsce w pierwszej jest mniejsze od planowanej masy, wynik zbliża się do limitu, temperatura butli szybko rośnie albo odzyskujesz zanieczyszczony czynnik wymagający oddzielnego oznaczenia. Dodatkowa butla ogranicza przestoje i ryzyko pracy przy wysokim ciśnieniu.

Co zapisać po odzysku?

Zapisz rodzaj czynnika, masę odzyskaną, numer butli, masę brutto, źródło czynnika, datę i informację o ewentualnym zanieczyszczeniu. Ułatwia to dalszy transport, regenerację, ponowne użycie lub przekazanie do odpowiedniego odbiorcy.

Wskazówka od KalkulatorXXL

Przed podłączeniem zapisz TW, WC i aktualną masę brutto każdej butli. Dzięki temu kalkulator od razu pokaże, czy dostępne butle wystarczą i przy jakiej masie na wadze trzeba zakończyć napełnianie.

FAQ - odzysk czynnika i butle odzyskowe

Podziel masę na część ciekłą i parową, a następnie każdą część podziel przez rzeczywistą wydajność urządzenia. Dolicz czas podłączenia, przełączenia przewodów i purge.

Para ma małą gęstość, więc odzyskanie jednego kilograma wymaga przetłoczenia dużej objętości gazu. Pod koniec procesu spada też ciśnienie ssania urządzenia.

Zależy od udziału cieczy i wydajności maszyny. Przy 75% cieczy, efektywnej wydajności 0,8 kg/min dla cieczy i 0,1 kg/min dla pary może to być około 35-45 minut plus obsługa.

Gdy instalacja zawiera większą ilość cieczy i posiada odpowiednie przyłącza. Po usunięciu cieczy końcową parę nadal odzyskuje się metodą bezpośrednią.

Użyj wartości WC, gęstości ciekłego czynnika, dopuszczalnego procentu napełnienia oraz TW. Uwzględnij czynnik znajdujący się już w butli.

WC to pojemność wodna, czyli wewnętrzna objętość butli określona masą lub objętością wody. Nie jest to automatycznie dopuszczalna masa czynnika.

TW to masa własna pustej butli. Masa czynnika w butli jest równa aktualnej masie brutto pomniejszonej o TW.

Do TW dodaj dopuszczalną masę czynnika obliczoną z WC, gęstości i limitu napełnienia. Wynik kontroluj na wadze.

Limit należy ustalić na podstawie oznaczeń butli, czynnika, temperatury, instrukcji i lokalnych wymagań. Kalkulator ma wartość edytowalną i nie zastępuje kontroli masy.

Dopływa do niej sprężony i często ciepły czynnik. Rosnąca temperatura zwiększa ciśnienie i może spowalniać odzysk.

Nie należy mieszać różnych czynników. Każdy czynnik oraz czynnik zanieczyszczony lub nieznany powinien trafić do odpowiednio oznaczonej osobnej butli.

Zakres wagi musi być większy od maksymalnej masy brutto butli. Waga powinna umożliwiać ciągłą obserwację i stabilne ustawienie butli.

To zależy od WC, gęstości, limitu napełnienia, TW oraz aktualnej zawartości. Kalkulator pokaże wolną masę i liczbę potrzebnych butli.

Sprawdź temperaturę i napełnienie butli, przepływ powietrza przez skraplacz maszyny, drożność przewodów i zgodność sposobu podłączenia z instrukcją.

Należy używać urządzeń, butli, narzędzi i procedur przeznaczonych do czynnika palnego. Zwykła maszyna bez odpowiedniego dopuszczenia nie jest właściwa.

Traktuj go jako potencjalnie zanieczyszczony, nie mieszaj z czystym czynnikiem i oznacz butlę. Dalsze postępowanie powinno odpowiadać wynikom analizy i procedurze odbiorcy.