Co to jest bandwidth-delay product?
Bandwidth-delay product, czyli BDP, opisuje ilość danych, która może znajdować się jednocześnie „w locie” na danej ścieżce sieciowej. Dla TCP jest to szczególnie ważne na szybkich łączach o większym RTT, ponieważ zbyt małe okno odbiorcze lub bufor może ograniczyć wykorzystanie dostępnej przepustowości.
RFC 6349 podaje wzór BDP [bit] = przepustowość [bit/s] × RTT [s]. Po podzieleniu przez 8 otrzymujemy BDP w bajtach. Dokument wskazuje też BDP jako punkt odniesienia dla minimalnego rozmiaru TCP receive window potrzebnego do osiągnięcia maksymalnego throughputu w warunkach modelowych.
Jak liczyć BDP?
Dla łącza 1 Gb/s i RTT 50 ms: 1 000 000 000 bit/s × 0,05 s = 50 000 000 bitów. To 6 250 000 bajtów, czyli około 6,25 MB. Tyle danych musi pozostawać w locie, aby potok był wypełniony w idealnym przypadku.
Jeżeli RTT wzrośnie dwukrotnie, BDP również rośnie dwukrotnie. To samo dzieje się przy podwojeniu przepustowości. Dlatego szybkie połączenia między odległymi lokalizacjami mogą wymagać znacznie większych okien i buforów niż lokalna sieć LAN.
Okno TCP a maksymalna przepustowość
Drugi tryb kalkulatora odwraca zależność i szacuje teoretyczną przepustowość z dostępnego okna oraz RTT. W uproszczeniu throughput = okno [bit] / RTT [s]. Jeżeli więc okno jest mniejsze od BDP ścieżki, pojedynczy strumień TCP może nie być w stanie w pełni wykorzystać łącza.
Nie oznacza to jednak, że zwiększanie okna bez ograniczeń zawsze zwiększy transfer. Współczesne stosy TCP używają skalowania okna, autotuningu oraz algorytmów congestion control. Straty pakietów, ograniczenia serwera, dysku, CPU i aplikacji mogą obniżyć wynik niezależnie od samego BDP.
Kiedy BDP ma duże znaczenie?
BDP jest szczególnie istotny w połączeniach WAN, między centrami danych, przy backupach do odległych lokalizacji, transferach przez VPN oraz na szybkich łączach z dużym RTT. Przykładowo 10 Gb/s przy RTT 100 ms daje BDP 125 MB - wielokrotnie więcej niż w typowym połączeniu lokalnym.
W sieci LAN RTT jest zwykle bardzo małe, dlatego nawet szybkie połączenie może mieć umiarkowany BDP. W trasach międzykontynentalnych większy RTT sprawia, że wymagane ilości danych w locie szybko rosną.
Ważne
BDP nie jest gwarantowaną prędkością TCP. Kalkulator pokazuje zależność teoretyczną. RFC 6349 podkreśla również wpływ strat pakietów, congestion window i receive window na osiągalny throughput.
Źródła i założenia
- RFC 6349, Framework for TCP Throughput Testing - BDP = RTT × bottleneck bandwidth oraz minimalne wymagane TCP RWND = BDP / 8.
- RFC 8289 - BDP jako ilość danych w locie potrzebna do pełnego wykorzystania wąskiego gardła.
- Wynik z okna i RTT jest limitem teoretycznym i nie uwzględnia strat, narzutu protokołów ani ograniczeń hostów.
FAQ - bandwidth-delay product
Ostatnia aktualizacja: 10.09.2026