Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter poglądowy. Dokładamy wszelich starań, by były poprawne, ale zawsze weryfikuj je z fachowcem.

Przejdź do treści

Kalkulator I zasady Newtona – bezwładność, Fwyp=0 i ruch jednostajny

Kalkulator do zadań z fizyki: policz wypadkową sił w 1D i sprawdź, czy spełniona jest I zasada Newtona (Fwyp≈0). Gdy Fwyp=0, oblicz też drogę, czas lub prędkość w ruchu jednostajnym.

Dane wejściowe

N
Gdy |Fwyp| ≤ eps, traktujemy to jako równowagę (spełniona I zasada).
W tabeli sił możesz też mieszać N i kN – kalkulator przeliczy.
Siły wzdłuż jednej osi (1D)
Ustal zwrot dodatni (np. w prawo). Siły w tym zwrocie wpisuj jako dodatnie, w przeciwnym jako ujemne.
# Siła Jedn. Opis (opc.)
1
2
Używane tylko, gdy I zasada jest spełniona (Fwyp≈0).
s
Możesz zostawić 0 i policzyć s = v·t.
To działa sensownie tylko przy Fwyp≈0 (I zasada).
Wynik
Uzupełnij dane
Wypadkowa sił
Fwyp: 0.00 N (0.000 kN)
Status:
Ruch jednostajny (gdy Fwyp≈0)
v: 0.00 m/s (0.00 km/h)
t: 0.00 s
s: 0.00 m (0.000 km)
Interpretacja
Tip

I zasada Newtona – bezwładność i warunek Fwyp = 0

W kalkulatorze I zasady Newtona sprawdzisz, czy ciało spełnia warunek bezwładności: gdy wypadkowa sił Fwyp = 0, ciało pozostaje w spoczynku albo porusza się ruchem jednostajnym (stała prędkość). Aby to policzyć, wystarczy wprowadzić siły z odpowiednimi znakami, a narzędzie zsumuje je do Fwyp i pokaże wniosek.

Najważniejsze zależności

  • Wypadkowa (1D): Fwyp = F1 + F2 + ... (z uwzględnieniem znaków)
  • Warunek I zasady: Fwyp = 0 ⇒ a = 0
  • Ruch jednostajny: s = v·t, v = s/t, t = s/v
Tip: Jeśli Fwyp ≠ 0, to I zasada nie wystarcza – wtedy używa się II zasady Newtona (Fwyp = m·a).

Jak dobrać znaki sił?

Najpierw ustalasz zwrot dodatni osi (np. „w prawo”). Siły działające w tym zwrocie wpisujesz jako dodatnie, a siły działające przeciwnie (np. tarcie „w lewo”) jako ujemne. Wtedy wypadkowa to zwykła suma.

Uwaga: Ten kalkulator liczy w 1D (jedna oś). W 2D trzeba sumować składowe osobno.

Tabela: przykłady spełnienia I zasady Newtona

Sytuacja Siły (1D) Wypadkowa Wniosek
Spoczynek na stole W poziomie: brak sił Fwyp = 0 Ciało pozostaje w spoczynku
Jednostajna jazda +10 N (ciąg), −10 N (opory) Fwyp = 0 Prędkość stała (a=0)
Ruszenie / hamowanie +12 N, −5 N Fwyp = +7 N Nie ma równowagi → trzeba II zasady
Tip: W praktyce często przyjmuje się „Fwyp ≈ 0” (mała tolerancja), bo pomiary i zaokrąglenia nie są idealne.

Przykładowe zadanie tekstowe i rozwiązanie

Treść zadania

Na ciało działają dwie siły wzdłuż osi x: +10 N i −10 N. Ciało porusza się z prędkością 5 m/s. Oblicz, jaką drogę pokona w czasie 8 s.

Wskazówka: Skoro Fwyp = 0, to a = 0 i ruch jest jednostajny: s = v·t.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. Wypadkowa: Fwyp = +10 + (−10) = 0 N.
  2. Wniosek z I zasady: a = 0, prędkość jest stała.
  3. Droga: s = v·t = 5 · 8 = 40 m.
Odpowiedź:
Ciało pokona drogę 40 m.

Aby rozwiązać takie zadanie w kalkulatorze, wpisz siły (z znakami), a potem wybierz, czy liczysz s, t czy v w ruchu jednostajnym – wynik pojawi się automatycznie.

Zobacz też powiązane kalkulatory

Jeśli wypadkowa sił nie wychodzi zero i trzeba policzyć przyspieszenie, skorzystaj z kalkulatora II zasady Newtona (F=ma). Do obliczeń z ruchem jednostajnym (prędkość–droga–czas) przyda się też kalkulator prędkości, drogi i czasu (v=s/t), a gdy w zadaniu pojawia się zmiana prędkości w czasie, użyj kalkulatora przyspieszenia (a=Δv/Δt).

FAQ – I zasada Newtona: bezwładność, Fwyp=0 i ruch jednostajny

I zasada Newtona mówi, że jeśli wypadkowa sił działających na ciało jest równa 0, to ciało pozostaje w spoczynku lub porusza się ruchem jednostajnym (ze stałą prędkością).

Wypadkowa sił to suma wszystkich sił działających na ciało z uwzględnieniem zwrotu. W 1D liczymy Fwyp = F1 + F2 + ... (z znakami +/−).

W zadaniach i pomiarach pojawiają się zaokrąglenia, więc zamiast idealnego 0 często przyjmuje się, że |Fwyp| jest bardzo małe. Tolerancja pozwala uznać taki przypadek za równowagę.

Tak. Jeśli Fwyp=0, to a=0. To nie znaczy, że prędkość musi być 0 — może być stała i różna od zera (ruch jednostajny).

W ruchu jednostajnym obowiązuje s = v·t. Możesz też przekształcić wzór do postaci v = s/t albo t = s/v.

Wtedy I zasada Newtona nie wystarcza — trzeba użyć II zasady Newtona: Fwyp = m·a, aby policzyć przyspieszenie.

Nie. Ten kalkulator sumuje siły wzdłuż jednej osi (1D). Dla 2D trzeba rozłożyć siły na składowe i sumować składowe osobno.

Możesz używać N i kN. Kalkulator przelicza wszystko do N, aby poprawnie zsumować wypadkową.

Tak. Przycisk „Drukuj” tworzy wydruk z listą sił, wypadkową Fwyp, wnioskiem (czy spełniona I zasada) oraz obliczeniami ruchu jednostajnego.

Ostatnia aktualizacja kalkulatora: 2026-04