Powiązane kalkulatory
Jeśli potrzebujesz pełnych równań ruchu, sprawdź kalkulator ruchu jednostajnie przyspieszonego. Dla zatrzymywania pojazdu użyj kalkulatora drogi hamowania, a dla prostego związku prędkość–droga–czas przejdź do kalkulatora prędkości, drogi i czasu.
Jak obliczyć przyspieszenie?
Podstawowy wzór to a = Δv / Δt, gdzie Δv = v - v0. Prędkości powinny być zapisane w tej samej jednostce, a w układzie SI najlepiej w m/s. Jeżeli prędkość jest podana w km/h, dzielimy ją przez 3,6.
Znak przyspieszenia zależy od przyjętego kierunku osi. Sam znak „minus” nie oznacza automatycznie hamowania. Ciało zwalnia wtedy, gdy prędkość i przyspieszenie mają przeciwne znaki, a przyspiesza co do wartości prędkości, gdy mają ten sam znak.
Droga a przemieszczenie – ważna różnica
Wzór Δx = v0t + at²/2 daje przemieszczenie, czyli zmianę położenia ze znakiem. Nie zawsze jest to droga całkowita. Jeżeli podczas ruchu prędkość przechodzi przez zero, ciało zatrzymuje się i zmienia kierunek. Wtedy drogę trzeba policzyć jako sumę długości odcinków przed i po zatrzymaniu.
Przykład: dla v0 = 10 m/s, a = -5 m/s² i t = 5 s przemieszczenie wynosi -12,5 m, ale droga całkowita wynosi 32,5 m. Kalkulator wykrywa taki przypadek automatycznie.
Przyspieszenie z wykresu v(t)
Dla dwóch punktów wykresu prędkości od czasu kalkulator liczy średnie przyspieszenie: aśr = Δv/Δt. Jeżeli odcinek wykresu między tymi punktami jest linią prostą, przyspieszenie jest na nim stałe i wartość średnia jest jednocześnie wartością przyspieszenia w całym przedziale.
Pole algebraiczne pod wykresem v(t) odpowiada przemieszczeniu. Aby otrzymać drogę, trzeba zsumować pola pod wykresem wartości bezwzględnej |v(t)|, czyli potraktować fragmenty poniżej osi czasu jako dodatnie długości.
Symbole i jednostki
| Symbol | Znaczenie | Jednostka | Uwaga |
|---|---|---|---|
| a | przyspieszenie | m/s² | może być dodatnie, ujemne lub równe 0 |
| v0 | prędkość początkowa | m/s | km/h dzielimy przez 3,6 |
| v | prędkość końcowa | m/s | znak określa kierunek względem osi |
| Δt | czas trwania przedziału | s | musi być dodatni dla przedziału ruchu |
| Δx | przemieszczenie | m | może być ujemne |
| s | droga całkowita | m | nie jest ujemna |
Zadania z przyspieszenia
Po obliczeniu wartości w kalkulatorze możesz przećwiczyć ten sam dział na losowanych zadaniach. Test obejmuje przyspieszenie, hamowanie, prędkość początkową i końcową, czas oraz przeliczanie km/h na m/s.
FAQ – kalkulator przyspieszenia
Ostatnia aktualizacja: 21.09.2026