Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty. Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.
Przejdź do treści

Nurkowanie - podstawy obliczeń gazu, Nitroxu i Trimixu

Uporządkuj najważniejsze obliczenia nurkowe od ciśnienia i objętości gazu, przez SAC/RMV i zapas w butli, po Nitrox, ekspozycję tlenową oraz podstawowe parametry Trimixu.

Akademia nurkowania

Od czego zacząć?

Nie trzeba zaczynać od najbardziej zaawansowanych wzorów. Najpierw warto zrozumieć, jak głębokość zmienia ciśnienie i objętość gazu. Potem można przejść do własnego zużycia gazu, parametrów butli, Nitroxu i dopiero dalej do ekspozycji tlenowej oraz Trimixu.

1. Głębokość i ciśnienie

Zrozum ATA, ciśnienie absolutne oraz prawo Boyle'a.

2. Gaz i butle

Policz SAC/RMV, zużycie, zapas gazu i czas do własnej rezerwy.

3. Nitrox

Połącz FO2, ppO2, MOD i EAD zamiast traktować je jako jeden wynik.

4. Trimix i ekspozycja

Dopiero później przejdź do CNS, OTU, END i gęstości mieszanin.

Etap 1: ciśnienie, głębokość i objętość gazu

To fundament większości dalszych obliczeń. W standardowym modelu nurkowym używanym w tych narzędziach ciśnienie absolutne rośnie orientacyjnie o 1 ATA na każde 10 m głębokości. Prawo Boyle'a opisuje natomiast zmianę objętości tej samej zamkniętej porcji gazu przy zmianie ciśnienia.

Etap 2: SAC, RMV, zużycie i zapas gazu

Po zrozumieniu ATA można przejść do zużycia. SAC opisuje spadek ciśnienia odniesiony do powierzchni dla konkretnej butli, natomiast RMV wyraża zużycie objętościowe w litrach na minutę i ułatwia porównywanie różnych konfiguracji.

Etap 3: Nitrox - FO2, ppO2, MOD i EAD

W Nitroxie warto rozdzielić cztery pytania. FO2 mówi o udziale tlenu, ppO2 o jego ciśnieniu parcjalnym na konkretnej głębokości, MOD wyznacza głębokość dla przyjętego ppO2, a EAD porównuje ekspozycję na azot z nurkowaniem na powietrzu.

Etap 4: ekspozycja tlenowa - CNS i OTU

CNS% i OTU korzystają z ppO2 oraz czasu, ale nie są jedną skalą. CNS% odnosi się do tabelarycznego modelu ostrej ekspozycji, a OTU jest empirycznym wskaźnikiem płucnej ekspozycji tlenowej.

Etap 5: Trimix - skład, END i gęstość gazu

Przy Trimixie najpierw rozdziel procent O2, He i pozostałego N2. Następnie można policzyć ciśnienia parcjalne. END oraz gęstość mieszaniny są osobnymi parametrami i nie powinny być traktowane jako zamienne.

Które narzędzie wybrać?

Pytanie Najlepszy pierwszy krok
Jakie mam własne zużycie gazu? SAC / RMV
Ile gazu zużyję na tej głębokości? Zużycie gazu
Ile gazu zawiera moja butla? Gaz w butli
Jakie ppO2 ma mój Nitrox na danej głębokości? ppO2
Jaki jest MOD dla mojego FO2? MOD Nitrox
Jak porównać ekspozycję azotową Nitroxu z powietrzem? EAD
Jak rozłożyć Trimix na O2, N2 i He? Trimix - ciśnienia parcjalne
Jak sprawdzić END lub gęstość mieszaniny? END i gęstość gazu

Obliczenia nie zastępują planowania nurkowania

Ta Akademia porządkuje zależności matematyczne i prowadzi do narzędzi edukacyjnych. Nie jest planerem dekompresyjnym, nie dobiera automatycznie rezerwy ani mieszaniny i nie zastępuje szkolenia, analizy gazu, procedur zespołu ani prawidłowo skonfigurowanego komputera nurkowego.

Wróć do pełnej kategorii

Źródła i materiały odniesienia

DAN - materiały o zużyciu gazu, Nitroxie, gazach oddechowych i zależnościach ciśnienia parcjalnego.

DAN - Estimating Your Air Consumption

DAN - Breathing Gases

TDI/SDI - materiały szkoleniowe dotyczące Nitroxu, MOD, ppO2 i EAD.

TDI - Nitrox

NOAA - materiały dotyczące praw gazowych i obliczeń nurkowych.

NOAA Diving Manual Training Materials

FAQ - podstawy obliczeń nurkowych

Najpierw od zależności między głębokością, ciśnieniem absolutnym i objętością gazu. Następnie warto przejść do SAC/RMV i zużycia gazu, później do Nitroxu, a dopiero potem do CNS, OTU i podstawowych obliczeń Trimixu.

Do sensownego oszacowania własnego zużycia na konkretnej głębokości potrzebujesz punktu odniesienia. Najczęściej jest nim RMV w l/min albo SAC w bar/min dla konkretnej butli.

ppO2 odpowiada na pytanie, jakie jest ciśnienie parcjalne tlenu na konkretnej głębokości. MOD działa odwrotnie: z FO2 i przyjętego ppO2 wyznacza głębokość wynikającą z tych danych.

Nie. EAD dotyczy równoważnej głębokości powietrznej dla ekspozycji azotowej przy Nitroxie. END opisuje równoważną głębokość narkotyczną i jest używane między innymi przy analizie mieszanin Trimix.

Ponieważ prawa gazowe i ciśnienia parcjalne odnoszą się do całkowitego ciśnienia działającego na gaz. Sama wartość manometryczna nie zawiera ciśnienia atmosferycznego na powierzchni.

Nie. CNS% i OTU są różnymi modelami ekspozycji tlenowej. Korzystają z ppO2 i czasu, ale opisują inne wielkości i nie istnieje jeden stały przelicznik między nimi.

Najpierw ustal FO2 i FHe, wyznacz pozostały udział N2 i policz ciśnienia parcjalne O2, N2 oraz He. END i gęstość gazu sprawdzaj później jako osobne parametry.

Nie. Każdy kalkulator odpowiada na wąskie pytanie matematyczne. Planowanie nurkowania wymaga dodatkowo procedur, szkolenia, analizy gazu, sprzętu, rezerwy, warunków oraz właściwego narzędzia dekompresyjnego.

Jest to standardowe uproszczenie wygodne w obliczeniach nurkowych. Dokładne ciśnienie zależy między innymi od gęstości wody, lokalnego ciśnienia atmosferycznego i wysokości nad poziomem morza.

Nie. Akademia porządkuje podstawowe obliczenia gazowe i fizyczne oraz prowadzi do osobnych kalkulatorów, tablic i poradników. Nie wyznacza przystanków dekompresyjnych ani pełnego profilu nurkowania.

Ostatnia aktualizacja: 30.09.2026