Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty. Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.
Przejdź do treści

Kalkulator ciśnienia w butli nurkowej po zmianie temperatury

Policz, jak w modelu gazu doskonałego zmieni się ciśnienie w sztywnej butli po ogrzaniu lub ochłodzeniu. Kalkulator poprawnie przelicza ciśnienie manometryczne na absolutne i temperaturę °C na kelwiny.

Dane butli i temperatury

Zakładamy stałą objętość butli i stałą ilość gazu.
bar • °C • K
bar(g)
Odczyt z manometru, czyli ciśnienie względem atmosfery.
bar(a)
Domyślnie standardowa atmosfera: 1,01325 bar.
°C
°C

Wynik

Ciśnienie końcowe
189,71 bar(g)
Zmiana ciśnienia
-10,29 bar
Zmiana procentowa
-5,14%
Początkowe absolutne
201,01325 bar(a)
Końcowe absolutne
190,72773 bar(a)
Ochłodzenie z 20,0°C do 5,0°C obniża w modelu idealnym wskazanie z 200,0 do 189,71 bar(g).
Obliczenie wykorzystuje temperaturę absolutną oraz ciśnienie absolutne. Przy wysokich ciśnieniach rzeczywisty gaz może odbiegać od modelu idealnego.

Dlaczego ciśnienie w butli zmienia się z temperaturą?

W sztywnej butli jej objętość jest w przybliżeniu stała. Jeżeli ilość gazu się nie zmienia, to w modelu gazu doskonałego ciśnienie absolutne jest proporcjonalne do temperatury absolutnej.

Dlatego butla, która po napełnieniu stygnie, może pokazać niższe ciśnienie na manometrze mimo że gaz nie został zużyty.

Wzór używany w kalkulatorze

Dla stałej objętości: P1 / T1 = P2 / T2, więc P2 = P1 × T2 / T1.

Do równania trzeba wstawić ciśnienie absolutne, dlatego kalkulator najpierw oblicza P1(abs) = P1(g) + Patm. Temperatury w °C są zamieniane na kelwiny: T(K) = T(°C) + 273,15.

Po wyznaczeniu P2(abs) kalkulator odejmuje ciśnienie atmosferyczne i pokazuje wynik jako ciśnienie manometryczne bar(g), czyli takie, jakie odpowiada odczytowi manometru.

Przykład: 200 bar przy 20°C, potem 5°C

P1(abs) = 200 + 1,01325 = 201,01325 bar(a).

T1 = 293,15 K, a T2 = 278,15 K.

P2(abs) = 201,01325 × 278,15 / 293,15 = 190,727734905... bar(a).

Po odjęciu atmosfery otrzymujemy 189,714484905... bar(g), czyli 189,71 bar(g) po zaokrągleniu prezentacji.

Model idealny, nie ocena butli

Kalkulator opisuje zależność ciśnienia i temperatury w modelu gazu doskonałego. Przy ciśnieniach typowych dla butli nurkowych odchylenia gazu rzeczywistego mogą być zauważalne. Wynik nie służy do określania dopuszczalnego ciśnienia roboczego, ciśnienia próbnego ani stanu technicznego cylindra.

Dlaczego używamy bar(a), a nie samego odczytu manometru?

Prawa gazowe wymagają ciśnienia absolutnego. Odczyt manometru butli jest ciśnieniem względnym względem otoczenia. Przy 200 bar różnica około 1 bar jest procentowo mała, ale pominięcie jej byłoby błędem metodycznym, szczególnie przy niższych ciśnieniach.

Materiały uzupełniające

Ilość gazu w butli
Przelicz pojemność wodną i ciśnienie na orientacyjną ilość gazu przy powierzchni.
Prawo Boyle'a dla nurków
Sprawdź zmianę objętości zamkniętej porcji gazu między dwiema głębokościami.
Ogólne przemiany gazowe
Rozwiąż ogólną przemianę p1V1/T1 = p2V2/T2 oraz prawa Boyle'a, Charlesa i Gay-Lussaca.
Nurkowanie - wszystkie kalkulatory
Wróć do narzędzi dotyczących gazu, Nitroxu i fizyki pod wodą.

Źródła i metoda

NOAA Diving Manual / materiały szkoleniowe - przy stałej objętości ciśnienie gazu zmienia się proporcjonalnie do temperatury absolutnej; w obliczeniach należy używać ciśnienia i temperatury absolutnej.

NOAA - Diving Medical Technician Student Handouts

FAQ - ciśnienie butli nurkowej a temperatura

Przy stałej objętości i tej samej ilości gazu ciśnienie absolutne jest w modelu gazu doskonałego proporcjonalne do temperatury absolutnej. Gdy temperatura gazu maleje, maleje również ciśnienie.

Dla sztywnej butli kalkulator używa P1/T1 = P2/T2. Temperatury są przeliczane na kelwiny, a ciśnienia manometryczne na absolutne przed wykonaniem obliczenia.

Manometr pokazuje ciśnienie względem atmosfery, natomiast prawo gazowe wymaga ciśnienia absolutnego. Dlatego do odczytu bar(g) dodaje się ciśnienie atmosferyczne, domyślnie 1,01325 bar, a po obliczeniu odejmuje je ponownie.

Przy ciśnieniu atmosferycznym 1,01325 bar model idealny daje 189,714484905... bar(g), czyli 189,71 bar(g) po zaokrągleniu prezentacji.

Nie. Zależność ciśnienia od temperatury wymaga skali absolutnej. Kalkulator zamienia stopnie Celsjusza na kelwiny przez dodanie 273,15.

Obliczenie jest dokładne dla zastosowanego modelu gazu doskonałego. Rzeczywiste gazy przy wysokich ciśnieniach wykazują nieidealność, dlatego faktyczny odczyt może odbiegać od wyniku.

Nie. Kalkulator pokazuje jedynie matematyczną zmianę ciśnienia wskutek zmiany temperatury. Nie określa ciśnienia roboczego, próbnego, limitów producenta ani stanu technicznego cylindra.

Tak. Ochłodzenie gazu w butli obniża jego ciśnienie. Wielkość zmiany zależy od temperatury początkowej, końcowej i ciśnienia absolutnego.

Ostatnia aktualizacja: 30.09.2026

Popularne w tej kategorii

Kalkulator ilości gazu w butli nurkowejPopularne
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator czasu pracy butli nurkowej - czas do rezerwyPopularne
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator ppO2 - ciśnienie parcjalne tlenu w nurkowaniu
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator Trimix - skład i ciśnienia parcjalne O2, N2 i He
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.