Jak działa prawo Boyle'a w tym kalkulatorze?
Dla stałej ilości gazu i stałej temperatury iloczyn ciśnienia absolutnego i objętości jest stały: P1 x V1 = P2 x V2. Z tego wynika V2 = V1 x P1 / P2.
W standardowym metrycznym modelu nurkowym kalkulator przyjmuje P = D / 10 + 1 ATA. To praktyczne przybliżenie używane w obliczeniach nurkowych na poziomie morza, a nie dokładny model hydrostatyczny konkretnego akwenu.
Przykład: 2 l gazu na 20 m i wynurzenie na powierzchnię
Na 20 m: P1 = 20 / 10 + 1 = 3 ATA. Na powierzchni: P2 = 1 ATA.
V2 = 2 l x 3 / 1 = 6 l.
Objętość rośnie więc trzykrotnie, czyli o 200% względem objętości początkowej. Wartości pośrednie są liczone bez wcześniejszego zaokrąglania.
Największa względna zmiana zachodzi płytko
Zmiana z 10 m do powierzchni oznacza spadek ciśnienia z około 2 ATA do 1 ATA, więc objętość zamkniętego gazu może się podwoić. Taki sam wzrost o 10 m z 30 m do 20 m zmienia ciśnienie z około 4 ATA do 3 ATA, więc względna zmiana objętości jest znacznie mniejsza.
Co dokładnie modeluje ten kalkulator?
Model dotyczy tej samej zamkniętej porcji gazu, której ilość nie zmienia się między stanem początkowym i końcowym. Może służyć do nauki zachowania elastycznych przestrzeni gazowych wraz ze zmianą ciśnienia.
Nie należy traktować wyniku jako modelu objętości płuc nurka oddychającego ze sprzętu, ponieważ podczas normalnego oddychania ilość gazu w płucach nie jest stała. Kalkulator nie jest też narzędziem do planowania zatrzymywania oddechu.
Przybliżenie 10 m = 1 ATA
W praktycznych obliczeniach nurkowych często stosuje się regułę około 1 ATA dodatkowego ciśnienia na każde 10 m głębokości. Dokładna zależność zależy między innymi od gęstości wody, lokalnego ciśnienia atmosferycznego i wysokości nad poziomem morza.
Dlatego kalkulator jest celowo zgodny z typowym modelem szkoleniowym używanym również w innych narzędziach nurkowych w tej kategorii. Do dokładnej hydrostatyki służy osobny kalkulator ciśnienia.
Ważne
Narzędzie ma charakter edukacyjny. Boyle'owskie rozszerzanie gazu podczas wynurzania ma bezpośrednie znaczenie dla bezpieczeństwa nurkowego, ale ten prosty model nie zastępuje szkolenia, procedur wyrównywania ciśnienia, zasad oddychania ani oceny medycznej.
Materiały uzupełniające
Źródła i metoda
NOAA Diving Center - prawo Boyle'a: P1V1 = P2V2 oraz przekształcenie V2 = P1V1 / P2.
Divers Alert Network - objętość gazu rośnie przy spadku ciśnienia i maleje przy jego wzroście; względne zmiany są szczególnie duże w płytkiej wodzie.
FAQ - prawo Boyle'a i objętość gazu w nurkowaniu
Ostatnia aktualizacja: 30.09.2026