Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty. Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.
Przejdź do treści

Kalkulator współczynnika spulchnienia gruntu – m³ i wywrotki

Przelicz objętość gruntu w stanie rodzimym na objętość po odspojeniu i odwrotnie albo wyznacz współczynnik spulchnienia z dwóch znanych objętości. Sprawdź także masę gruntu i liczbę kursów wywrotki.

Dane do obliczeń

Wybierz kierunek przeliczenia lub oblicz współczynnik z pomiaru.
m³ • k • transport
×
Np. 1,20 oznacza wzrost objętości o 20%.
×
Objętość rodzima = objętość luźna / k.
Objętość luźna powinna być nie mniejsza od rodzimej dla k ≥ 1.

Masa i transport

t/m³
Wartość 1,80 t/m³ jest wyłącznie przykładem.
m³
t
zł/kurs
Opcjonalnie.
zł/t
Opcjonalnie.
Współczynnik spulchnienia nie jest jedną stałą dla wszystkich gruntów. Do dokładnego przedmiaru wpisz wartość wynikającą z dokumentacji, przyjętej technologii, badań lub danych właściwych dla konkretnego materiału.

Wynik

Objętość rodzima
100,000 m³
Objętość po odspojeniu
120,000 m³
Współczynnik k
1,200
Przyrost objętości
20,0%
Przyrost w m³
20,000 m³
Masa gruntu
180,00 t
Gęstość pozorna po odspojeniu
1,50 t/m³
Liczba kursów
10
Orientacyjny koszt transportu i przyjęcia
—
Interpretacja:
100,000 m³ gruntu w stanie rodzimym przy k = 1,200 daje około 120,000 m³ po odspojeniu.
Kursy z objętości / masy: 10 / 10

Dalsze kroki w Drogownictwie

Po obliczeniu wyniku możesz od razu sprawdzić wyjaśnienie, wartości pomocnicze i kolejne obliczenie z tego samego etapu pracy.

Akademia Drogownictwa
Przejdź przez cały temat od materiałów i robót ziemnych po BRD i przedmiar.
Roboty ziemne krok po kroku - wykop, nasyp, spulchnienie i zagęszczenie
Zobacz zagadnienie krok po kroku i sprawdź założenia przed obliczeniami.
Roboty ziemne w drogownictwie – wykop, nasyp, spulchnienie i zagęszczenie
Otwórz szybką tablicę wartości, wzorów i przeliczników dla tego zagadnienia.
Kalkulator kubatury nasypu drogowego – m³, tony i skarpy
Wykonaj następne powiązane obliczenie bez wychodzenia z pakietu.

Kalkulator współczynnika spulchnienia gruntu rozdziela objętość w stanie rodzimym od objętości materiału po odspojeniu. To ważne przy planowaniu transportu, bo wykop o kubaturze 100 m³ nie musi oznaczać 100 m³ materiału na skrzyni samochodu.

Jeżeli najpierw potrzebujesz policzyć samą geometrię robót, użyj kalkulatora kubatury wykopu drogowego albo kalkulatora korytowania drogi.

Jak działa współczynnik spulchnienia?

Oznaczmy objętość w stanie rodzimym jako Vr, objętość po odspojeniu jako Vl, a współczynnik spulchnienia jako k.

k = Vl / Vr
Vl = Vr · k
Vr = Vl / k

Dla k = 1,20 objętość po odspojeniu jest o 20% większa od objętości w stanie rodzimym.

Ciekawostka

Spulchnienie zmienia przede wszystkim objętość zajmowaną przez materiał, a nie jego masę. Jeżeli 100 m³ gruntu w stanie rodzimym ma masę 180 t, to po odspojeniu nadal rozpatrujesz około 180 t materiału, ale może on zajmować np. 120 m³ zamiast 100 m³.

Dlaczego transport trzeba sprawdzać w m³ i tonach?

Samochód może osiągnąć limit z dwóch powodów: skrzynia może być już pełna objętościowo albo pojazd może osiągnąć dopuszczalną ładowność wcześniej. Dlatego kalkulator liczy oba ograniczenia oddzielnie.

kursy = max(⌈Vl / pojemność⌉, ⌈m / ładowność⌉)

Wynik transportowy jest szacunkiem przedmiarowym. Rzeczywiste napełnienie skrzyni zależy m.in. od wilgotności, uziarnienia, sposobu załadunku i ograniczeń pojazdu.

Wskazówka od KalkulatorXXL

Jeżeli masz dane z budowy, najlepiej policzyć własny współczynnik: podziel zmierzoną objętość materiału po odspojeniu przez odpowiadającą jej objętość w stanie rodzimym. Taka wartość jest zwykle lepsza do dalszego przedmiaru niż przypadkowy współczynnik znaleziony w tabeli dla ogólnej nazwy gruntu.

Przykładowe zadania

Zadanie 1 – objętość po odspojeniu

Treść: Wykop ma 150 m³ w stanie rodzimym, a współczynnik spulchnienia wynosi 1,20. Jaka będzie objętość luźna?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Vl = 150 · 1,20 = 180 m³.
Przyrost objętości: 180 − 150 = 30 m³, czyli 20%.

Odpowiedź: 180 m³.
Zadanie 2 – objętość w stanie rodzimym

Treść: Po odspojeniu zmierzono 240 m³ gruntu. Przyjęty współczynnik wynosi 1,20. Ile było gruntu w stanie rodzimym?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Vr = 240 / 1,20 = 200 m³.

Odpowiedź: 200 m³.
Zadanie 3 – wyznaczenie współczynnika

Treść: 100 m³ gruntu w stanie rodzimym zajęło po odspojeniu 125 m³. Oblicz k i przyrost procentowy.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

k = 125 / 100 = 1,25.
Przyrost = (1,25 − 1) · 100% = 25%.

Odpowiedź: k = 1,25, czyli 25%.
Zadanie 4 – liczba wywrotek

Treść: 80 m³ gruntu rodzimego ma k = 1,25 i gęstość 1,80 t/m³. Wywrotka mieści 12 m³ i 18 t. Ile kursów potrzeba?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Objętość luźna: 80 · 1,25 = 100 m³.
Masa: 80 · 1,80 = 144 t.
Z objętości: 100 / 12 = 8,34 → 9 kursów.
Z masy: 144 / 18 = 8 kursów.
Przyjmujemy większą wartość.

Odpowiedź: 9 kursów.

Dla ucznia technikum drogowego, budowlanego i studenta budownictwa

  • nie myl współczynnika 1,20 z przyrostem 1,20% — k = 1,20 oznacza wzrost objętości o 20%,
  • objętość ma jednostkę m³, masa t, a współczynnik k jest bezwymiarowy,
  • przy przeliczeniu wstecz dzielisz objętość luźną przez k, a nie odejmujesz procent,
  • masa w tym modelu wynika z objętości rodzimej i gęstości gruntu w stanie rodzimym,
  • dla robót drogowych spulchnienie jest ważne głównie w bilansie mas ziemnych, transporcie i organizacji robót.

Współczynnik spulchnienia a zagęszczenie

To nie są pojęcia zamienne. Spulchnienie opisuje zmianę objętości po odspojeniu materiału, natomiast zagęszczenie dotyczy stanu materiału po jego wbudowaniu i pracy sprzętu zagęszczającego.

Jeżeli oceniasz właściwości zagęszczonego gruntu, zobacz także kalkulator stopnia zagęszczenia gruntu oraz kalkulator badania Proctora.

Powiązane kalkulatory

Korytowanie drogi
Objętość gruntu, odspojenie, wywrotki i koszt wywozu.
Kubatura wykopu drogowego
Wykop trapezowy ze skarpami, masa i transport.
Kubatura nasypu drogowego
Przekrój nasypu, m³ i tony materiału.
Wykop i nasyp z przekrojów
Dokładniejszy bilans przy zmiennej geometrii trasy.

Zobacz całą kategorię Drogownictwo.

Powiązane kalkulatory Drogownictwa

Kalkulator kubatury nasypu drogowego – m³, tony i skarpy
Powiązane obliczenie z tego samego etapu prac drogowych.
Kalkulator kubatury wykopu drogowego – m³, tony i skarpy
Powiązane obliczenie z tego samego etapu prac drogowych.
Wszystkie narzędzia Drogownictwa
Zobacz pełny pakiet kalkulatorów, tablic, poradników i Akademię.

Źródła i założenia kalkulatora

Współczynnik spulchnienia jest pojęciem technologicznym stosowanym w robotach ziemnych. Kalkulator nie przypisuje jednej wartości do rodzaju gruntu, ponieważ przyjęty współczynnik powinien odpowiadać konkretnym warunkom i dokumentacji. GDDKiA publikuje osobne WWiORB dla wykonania wykopów i nasypów, a w dokumentacji robót ziemnych objętości oraz sposób pozyskania, transportu i wbudowania gruntu są elementami przedmiaru i technologii wykonania.

GDDKiA – WWiORB: Roboty ziemne

FAQ – współczynnik spulchnienia gruntu

To stosunek objętości gruntu po odspojeniu do jego objętości w stanie rodzimym. Jeżeli k = 1,20, to po odspojeniu materiał zajmuje 1,20 razy większą objętość.

Pomnóż objętość w stanie rodzimym przez współczynnik spulchnienia: Vl = Vr · k.

Objętość po odspojeniu podziel przez współczynnik: Vr = Vl / k.

Podziel objętość po odspojeniu przez objętość w stanie rodzimym: k = Vl / Vr.

Oznacza, że objętość po odspojeniu jest o 20% większa od objętości rodzimej. Nie oznacza wzrostu o 1,20%.

Nie w tym modelu. Współczynnik opisuje zmianę objętości. Masa jest liczona z objętości w stanie rodzimym i podanej gęstości.

Ta sama masa zajmuje większą objętość, dlatego iloraz masa/objętość luźna jest mniejszy. Kalkulator pokazuje tę wartość wyłącznie jako wynik przeliczenia.

Nie ma jednej wartości właściwej dla każdego gruntu. Najlepiej użyć wartości z dokumentacji, badań, technologii robót lub danych zmierzonych dla konkretnego materiału.

Nie. Spulchnienie opisuje zmianę objętości po odspojeniu, a zagęszczenie dotyczy stanu materiału po jego wbudowaniu i zagęszczaniu.

Osobno oblicza kursy z objętości luźnej i pojemności skrzyni oraz z masy i ładowności pojazdu. Przyjmuje większą liczbę i zaokrągla ją w górę.

Tak do przeliczeń objętościowych i transportowych, jeśli znasz właściwy współczynnik dla materiału. Sama geometria nasypu powinna być policzona osobno.

Korytowanie wyznacza kubaturę z długości, szerokości i głębokości robót. Ten kalkulator koncentruje się na relacji między objętością rodzimą i luźną oraz pozwala wyznaczyć sam współczynnik spulchnienia.

Ostatnia aktualizacja: 25.08.2026

Popularne w tej kategorii

Kalkulator kosztu budowy drogi - cena za m? i metrPopularne
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator różnicy wysokości ze spadku - %, - i cm/mPopularne
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator asfaltu - ile ton na m? i drogę?
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.
Kalkulator spadku podłużnego drogi - rzędne, % i ?
Wpisz dane i zobacz wynik natychmiast.