Zostań w temacie i policz dalej
Wilgotność jest punktem wyjścia do wielu obliczeń laboratoryjnych. Kolejne kroki zależą od tego, czy analizujesz gęstość, konsystencję czy całe zadanie wieloetapowe.
Jak obliczyć wilgotność gruntu?
Wilgotność grawimetryczna gruntu opisuje stosunek masy wody znajdującej się w próbce do masy suchego gruntu. Najpierw waży się próbkę wilgotną, następnie po wysuszeniu. Ubytek masy traktuje się jako masę wody.
w = (mw / msucha) × 100%
Jeżeli próbka jest ważona w pojemniku, od obu pomiarów trzeba najpierw odjąć masę pustego pojemnika. Kalkulator wykonuje to automatycznie w trybie laboratoryjnym.
Przykład: 132,6 g przed suszeniem i 112,4 g po suszeniu
Masa wody wynosi 132,6 - 112,4 = 20,2 g. Masą odniesienia jest 112,4 g suchego gruntu, dlatego:
Wynik 17,97% oznacza, że na każde 100 g suchego gruntu przypada około 17,97 g wody. Nie oznacza to, że woda stanowi 17,97% całej masy próbki wilgotnej.
Ciekawostka
Wilgotność gruntu może przekroczyć 100%. Dzieje się tak wtedy, gdy masa wody jest większa od masy suchych cząstek gruntu. Sam wynik powyżej 100% nie jest więc automatycznie błędem rachunkowym.
Dlaczego masa pojemnika ma znaczenie?
W laboratorium próbka jest często suszona i ważona w tej samej puszce lub innym pojemniku. Masa pojemnika nie należy do gruntu, dlatego musi zostać odjęta zarówno od wyniku przed suszeniem, jak i po suszeniu.
Jeżeli pojemnik waży 28,6 g, pojemnik z próbką wilgotną 161,2 g, a po suszeniu 141,0 g, otrzymujemy dokładnie 132,6 g próbki wilgotnej i 112,4 g suchej.
Najczęstszy błąd: zła podstawa procentu
W geotechnice mianownikiem jest masa suchego gruntu. Dla próbki 120 g przed suszeniem i 100 g po suszeniu masa wody wynosi 20 g, więc wilgotność gruntu to 20/100 = 20%.
Podzielenie 20 g przez 120 g dałoby 16,67%, ale byłby to udział wody w masie wilgotnej, a nie standardowo rozumiana wilgotność gruntu w mechanice gruntów.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Przy zadaniu laboratoryjnym zapisuj osobno trzy ważenia: pusty pojemnik, pojemnik z próbką wilgotną oraz pojemnik z próbką po suszeniu. Dzięki temu łatwo sprawdzisz masę wody i unikniesz pomieszania mas brutto z masami samego gruntu.
Wilgotność gruntu a dalsze obliczenia
Wilgotność jest wykorzystywana razem z gęstością i ciężarem objętościowym do opisu stanu próbki. Przy badaniach zagęszczenia zestawia się wilgotność z suchą gęstością objętościową, aby znaleźć zależność wilgotność-gęstość i wilgotność optymalną dla przyjętej metody zagęszczania.
Nie należy jednak wyciągać z samej wilgotności wniosku o nośności, stanie konsystencji czy przydatności gruntu do posadowienia. Do takich ocen potrzebne są dodatkowe parametry i wyniki badań.
Dla studentów: jak zapisać rozwiązanie krok po kroku?
132,6 g
112,4 g
mw = 20,2 g
w = 20,2 / 112,4 = 0,1797
17,97%
FAQ - wilgotność gruntu
Źródła
- ISO 17892-1:2014 – Geotechnical investigation and testing — Laboratory testing of soil — Part 1: Determination of water content.
- ASTM D2216 – Laboratory Determination of Water (Moisture) Content of Soil and Rock by Mass.
Ostatnia aktualizacja: 06.10.2026