Zostań w temacie i policz dalej
Wskaźnik Is wymaga poprawnej suchej gęstości badanego gruntu i wartości referencyjnej ρd,max z badania zagęszczania.
Co oznacza wskaźnik zagęszczenia Is?
Wskaźnik zagęszczenia porównuje suchą gęstość osiągniętą w terenie z maksymalną suchą gęstością otrzymaną w określonym badaniu laboratoryjnym zagęszczania. Dzięki temu wynik jest stosunkiem bezwymiarowym, który można również zapisać jako procent.
Przykład: Is = 0,95 odpowiada 95% wartości referencyjnej. Sam kalkulator nie ustala jednak, czy 0,95 jest wymaganiem dla danej warstwy. Próg trzeba wziąć z treści zadania, projektu, specyfikacji technicznej albo zasad odbioru robót.
Wartość ρd,max musi odnosić się do tego samego materiału i właściwego badania referencyjnego. Mieszanie wyników z różnych próbek lub różnych metod może dać pozornie poprawny, ale niemiarodajny Is.
Ciekawostka
Dwie warstwy mogą mieć podobną gęstość wilgotną, ale różne zagęszczenie po przeliczeniu na stan suchy, jeśli różnią się wilgotnością. Dlatego przy kontroli zagęszczenia kluczowa jest sucha gęstość, a nie sama masa wilgotnego gruntu przypadająca na objętość.
Jak policzyć ρd z gęstości wilgotnej?
Jeśli pomiar daje gęstość objętościową wilgotną ρ, trzeba usunąć wpływ masy wody. Wilgotność w [%] zamienia się na ułamek dziesiętny i stosuje:
Dopiero tak otrzymaną ρd porównuje się z ρd,max. Bezpośrednie podzielenie gęstości wilgotnej przez ρd,max zawyża wynik.
Is a stopień zagęszczenia Dr/ID
To nie są te same parametry. Is porównuje suchą gęstość z maksymalną suchą gęstością z badania zagęszczania. Stopień zagęszczenia gruntów niespoistych Dr/ID wykorzystuje stan minimalny i maksymalny struktury ziarnowej.
Jeżeli w zadaniu pojawiają się emin i emax, najprawdopodobniej chodzi o stopień zagęszczenia Dr/ID, a nie o Is.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Przed porównaniem wyników sprawdź trzy rzeczy: czy obie gęstości są suche, czy dotyczą tego samego materiału oraz czy ρd,max pochodzi z badania wskazanego dla danego zadania. To ważniejsze niż samo zaokrąglenie Is do dwóch lub trzech miejsc.
Jak interpretować wynik względem wpisanego progu?
Kalkulator pokazuje różnicę w punktach procentowych między obliczonym Is a wpisanym kryterium. Jeżeli wynik wynosi 95,38%, a próg 95,00%, różnica to +0,38 p.p. Jest to tylko porównanie rachunkowe z wartością podaną przez użytkownika.
Wynik powyżej 100% nie jest automatycznie obcinany. Taki rezultat może wskazywać na różnice materiału, metodę badania, zmienność pomiaru albo niespójność danych i powinien skłonić do ich sprawdzenia.
Zadania ze wskaźnika zagęszczenia Is
Najpierw spróbuj policzyć wynik samodzielnie. Potem użyj przycisku „Pokaż rozwiązanie”, aby porównać tok obliczeń.
W terenie wyznaczono suchą gęstość ρd = 1,86 Mg/m³. Maksymalna sucha gęstość z badania wynosi ρd,max = 1,95 Mg/m³. Oblicz Is i porównaj z kryterium 0,95.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Krok 1. Podstawienie do wzoru:
Krok 2. Zapis procentowy:
Krok 3. Porównanie z progiem:
Odpowiedź: Is ≈ 0,954 = 95,38%; dla wpisanego kryterium 0,95 wynik jest wyższy o około 0,38 p.p.
Gęstość wilgotna gruntu wynosi ρ = 2,05 Mg/m³, wilgotność w = 10%, a ρd,max = 1,90 Mg/m³. Oblicz suchą gęstość i Is. Porównaj z progiem 0,97.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Krok 1. Sucha gęstość:
Krok 2. Wskaźnik zagęszczenia:
Krok 3. Porównanie:
Odpowiedź: ρd ≈ 1,864 Mg/m³, Is ≈ 0,981 = 98,09%.
Dla studentów: schemat rozwiązania zadania z Is
Najczęstsze błędy przy obliczaniu Is
- dzielenie gęstości wilgotnej przez maksymalną suchą gęstość,
- porównywanie danych dotyczących różnych materiałów lub różnych próbek,
- pomieszanie Is ze stopniem zagęszczenia Dr/ID,
- zamiana 0,95 na 0,95% zamiast na 95%,
- uznanie konkretnego progu za uniwersalne wymaganie bez sprawdzenia dokumentacji.
FAQ - wskaźnik zagęszczenia gruntu Is
Ostatnia aktualizacja: 03.10.2026