Rozmieszczenie stężeń i lista elementów
W tabeli znajdziesz początek i koniec każdego pola wzdłuż kalenicy oraz liczbę przekątnych w danej strefie. Długości mierzone są w płaszczyźnie połaci, bez długości zakładów i obróbki końcowej. Podział pól jest równomierny i służy wyłącznie do przedmiaru; nie wyznacza dopuszczalnego rozstawu konstrukcyjnego.
Czym jest ukośna wiatrownica konstrukcyjna?
Wiatrownica ukośna lub stężenie w płaszczyźnie połaci łączy elementy więźby, a jej zadaniem jest współpraca z układem przestrzennym konstrukcji. To inny element niż blaszana wiatrownica, czyli obróbka krawędzi szczytowej pokrycia dachowego. Kalkulator dotyczy wyłącznie ukośnych elementów drewnianych w wyznaczonych polach, a nie obróbek dekarskich.
Układ X, jedna przekątna, materiały i sposób łączenia muszą wynikać z dokumentacji. Obecność drewna ułożonego po skosie sama w sobie nie potwierdza przenoszenia odpowiednich sił.
Jak obliczyć długość przekątnej na pochyłej połaci?
Dla biegu poziomego pomiędzy liniami mocowania R = górna − dolna, kąta dachu α oraz długości pola wzdłuż kalenicy B odcinek mierzony w górę połaci wynosi S = R / cos(α). Kierunki S i B są prostopadłe w płaszczyźnie połaci, dlatego przekątna ma długość D = √(S² + B²).
Kąt β jest kątem osi deski względem linii kalenicy w płaszczyźnie dachu. Nie jest kątem cięcia na końcu deski ani kątem nachylenia połaci względem poziomu. Przekątnych X nie należy sumować jako jednej deski bez przerwy: każda ma własne połączenia.
Jak wyliczana jest liczba pól i desek?
Jeżeli długość strefy dachu wzdłuż kalenicy wynosi L, a projekt przewiduje nie większą niż Bmax długość pola do przedmiaru, kalkulator tworzy n = ceil(L / Bmax) równych pól, każde o długości B = L / n. W jednym polu powstaje jedna przekątna albo dwie w układzie X. Liczbę elementów mnoży się przez liczbę identycznych połaci.
Długość do przygotowania to D + naddatek na sztukę; całkowita kubatura to suma długości odcinków pomnożona przez szerokość i grubość przekroju. Przyjęty rozstaw nie jest normową rekomendacją kalkulatora i wymaga potwierdzenia w projekcie.
Przykład przedmiaru stężeń połaci
Rozważ dach o kącie 35° i dwóch jednakowych połaciach. Dolna linia stężenia leży 500 mm w rzucie od okapu, a górna 3500 mm od okapu. Przy długości strefy 12 000 mm i rozstawie pól nie większym niż 3000 mm wychodzą cztery pola po 3000 mm na połać. Wymiar poprzeczny mierzony po połaci wynosi 3000 / cos(35°) ≈ 3662,32 mm. Każda przekątna ma około 4734,20 mm. Przy układzie X na dwóch połaciach występuje 16 elementów; do każdego dodawany jest naddatek zadany przez użytkownika.
Po zmianie kąta połaci, wysokości umieszczenia linii albo długości pól wartości długości i przedmiaru aktualizują się automatycznie. Zestawienie nie uwzględnia strat na cięciu ani dostępnych długości handlowych.
Najczęstsze błędy pomiarowe i montażowe
Największy błąd obliczeniowy wynika z podstawienia do Pitagorasa poziomego biegu połaci zamiast odległości po jej nachylonej płaszczyźnie. Inne pomyłki to wpisanie pełnej długości dachu zamiast długości stężanej strefy, potraktowanie projektu układu X jako pojedynczej przekątnej albo doliczenie zakładu dwukrotnie. Każde połączenie powinno być określone w dokumentacji.
Ograniczenia obliczeń — stateczność i siły od wiatru
Kalkulator nie oblicza obciążeń wiatrem, sił osiowych w stężeniach, nośności łączników, wyboczenia prętów ani sztywności całego układu. Nie ocenia też, czy układ pojedynczych przekątnych lub X jest odpowiedni. Rozmieszczenie, mocowanie i przekrój stężeń należy przyjąć z dokumentacji projektowej. W konstrukcjach wiązarowych układ stężeń może obejmować także płaszczyzny pionowe i poziome, których ten model nie przedstawia.
Do dalszej lektury: NHBC — Roofs (PDF), połączenia i układy stężające oraz TimberEDU — układy konstrukcyjne i stężenia. Są to źródła dotyczące zasad stateczności, nie źródła narzucające rozstaw wpisywany do formularza.
Powiązane kalkulatory konstrukcji dachowych
Zobacz też kategorię Drewno, Akademię drewna konstrukcyjnego i tablicę konstrukcyjną.
Dach mansardowy — geometria krokwi łamanych
Dla połaci o dwóch nachyleniach sprawdź wysokość linii załamania, długości obu odcinków krokwi oraz przedmiar drewna. Wymiarowanie połączeń pozostaje po stronie projektu.
Kalkulator dachu mansardowegoDolne i górne krokwie, wysokości, okapy i lista materiałowa.
FAQ - wiatrownice i stężenia połaci
Ostatnia aktualizacja: 15.10.2026