Jak rozwiązywać zadania z grawitacji i ciężaru?
W pobliżu powierzchni planety ciężar ciała obliczamy ze wzoru Fg = mg. Masa jest własnością ciała i podajemy ją w kilogramach, natomiast ciężar jest siłą i ma jednostkę niuton N.
Jeżeli zadanie dotyczy wzajemnego przyciągania dwóch ciał, stosujemy prawo powszechnego ciążenia: F = Gm₁m₂/r², gdzie r oznacza odległość między środkami mas, a G = 6,6743·10⁻¹¹ N·m²/kg².
Do sprawdzania bardziej rozbudowanych obliczeń użyj kalkulatora grawitacji i ciężaru.
Najważniejsze wzory
Siła grawitacji działająca na ciało przy powierzchni.
Oddziaływanie dwóch mas oddalonych o r.
Dla planety o masie M i promieniu R.
Masa a ciężar – nie myl tych wielkości
Masa nie zmienia się tylko dlatego, że ciało przeniesiono na inną planetę. Zmienia się natomiast ciężar, ponieważ zależy od lokalnego przyspieszenia grawitacyjnego.
Jeżeli na Ziemi przyjmujemy g≈9,81 m/s², a na innym ciele niebieskim g jest mniejsze, to ciężar tego samego przedmiotu będzie odpowiednio mniejszy.
Najczęstsze pułapki
- Podawanie ciężaru w kilogramach – kg jest jednostką masy, a ciężar podajemy w N.
- Brak zamiany gramów na kilogramy przed użyciem Fg=mg.
- Brak zamiany kN na N w zadaniach odwrotnych.
- Pomijanie kwadratu odległości w prawie powszechnego ciążenia.
- Używanie odległości od powierzchni zamiast od środka planety we wzorze g=GM/R².
Co obejmuje test?
Test obejmuje obliczanie ciężaru, masy i przyspieszenia grawitacyjnego, przeliczenia g↔kg i kN↔N, porównywanie ciężaru w różnych polach grawitacyjnych oraz prawo powszechnego ciążenia.
Na trudniejszych poziomach pojawia się także wyznaczanie g z masy i promienia planety oraz ciężaru ciała na jej powierzchni.
Dla nauczyciela: karta pracy lub sprawdzian PDF
Wygeneruj arkusz z grawitacji i ciężaru do wydruku. Każde wygenerowanie tworzy nowe dane liczbowe.
Możesz przygotować wersję A albo równoważne wersje A i B, wybrać zadania otwarte, A/B/C/D lub wariant mieszany oraz dołączyć klucz odpowiedzi.
Uczeń sam dobiera wzór i wykonuje przekształcenia.
Jedna poprawna odpowiedź i trzy różne, realistyczne dystraktory.
Ten sam układ typów i poziom trudności, ale inne dane liczbowe.
PDF jest tworzony bezpośrednio w przeglądarce i nie otrzymuje publicznego adresu URL.
Powtórz dynamikę i sprawdź obliczenia
Więcej materiałów znajdziesz w tablicy wzorów z dynamiki oraz Akademii fizyki.