Jak rozwiązywać zadania z drogi hamowania?
W modelu szkolnym zakładamy zwykle stałe opóźnienie. Jeśli pojazd zatrzymuje się z prędkości początkowej v₀, przydatne są zależności t = v₀/a oraz s = v₀²/(2a), gdzie a oznacza dodatnią wartość opóźnienia.
Gdy prędkość jest podana w km/h, przed podstawieniem do wzorów zamień ją na m/s: v = vkm/h/3,6. Przy drodze zatrzymania pamiętaj, że składa się ona z drogi reakcji i drogi hamowania.
Do sprawdzania rozbudowanych przypadków użyj kalkulatora drogi hamowania.
Najważniejsze wzory
Czas i droga przy stałym opóźnieniu.
Gdy pojazd zwalnia z v₀ do v₁, ale jeszcze się nie zatrzymuje.
Przed rozpoczęciem hamowania pojazd nadal jedzie z dotychczasową prędkością.
Dlaczego prędkość tak mocno wpływa na drogę hamowania?
Przy tym samym opóźnieniu droga hamowania jest proporcjonalna do kwadratu prędkości. Dwukrotnie większa prędkość oznacza czterokrotnie większą drogę hamowania, a trzykrotnie większa – dziewięciokrotnie większą.
Nie należy mylić tego z drogą reakcji, która przy stałym czasie reakcji rośnie liniowo wraz z prędkością.
Najczęstsze pułapki
- Brak zamiany km/h na m/s przed użyciem wzorów kinematycznych.
- Mylenie drogi hamowania z drogą zatrzymania – droga zatrzymania obejmuje również czas reakcji.
- Gubienie kwadratu prędkości we wzorze s = v₀²/(2a).
- Używanie ujemnego wyniku jako „wartości opóźnienia” – w tych zadaniach podajemy dodatnią wartość opóźnienia.
- Zaokrąglanie zbyt wcześnie – szczególnie po zamianie km/h na m/s.
Co obejmuje test?
Test obejmuje czas i drogę hamowania, wyznaczanie opóźnienia i prędkości początkowej, hamowanie z km/h, drogę reakcji, całkowitą drogę zatrzymania oraz zmianę prędkości bez pełnego zatrzymania.
Na trudniejszych poziomach pojawiają się zadania odwrotne oraz porównanie drogi hamowania przy różnych prędkościach.
Dla nauczyciela: karta pracy lub sprawdzian PDF
Wygeneruj arkusz z drogi hamowania do wydruku. Każde wygenerowanie tworzy nowe dane liczbowe.
Możesz przygotować wersję A albo równoważne wersje A i B, wybrać zadania otwarte, A/B/C/D lub wariant mieszany oraz dołączyć klucz odpowiedzi.
Uczeń sam dobiera wzór i wykonuje przekształcenia.
Jedna poprawna odpowiedź i trzy różne, realistyczne dystraktory.
Ten sam układ typów i poziom trudności, ale inne dane liczbowe.
PDF jest tworzony bezpośrednio w przeglądarce i nie otrzymuje publicznego adresu URL.
Powiązane zadania i materiały
Więcej materiałów znajdziesz w poradniku z kinematyki oraz Akademii fizyki.