Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty. Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.
Przejdź do treści

Wschód i zachód Słońca - kalkulator długości dnia

Sprawdź godziny wschodu i zachodu Słońca dla wybranej daty i miejsca. Oblicz czas przebywania Słońca nad horyzontem, także w dniach polarnych i przy zmianie czasu.

Dane wejściowe

Rok 2000-2049, dzień według strefy wybranej poniżej.

Wybierz strefę odpowiadającą lokalizacji. Zmiany czasu są obsługiwane automatycznie.

° N (+)

Od -90° do +90°. Szerokość południowa jest ujemna.

° E (+)

Od -180° do +180°. Długość zachodnia jest ujemna.

m n.p.m.

0-5000 m; wpływa na pozycję topocentryczną, nie obniża automatycznie horyzontu.

°

Od 0° do +15°. Zero = idealnie płaski horyzont; dodatni kąt = przeszkoda. Jeden stały kąt dla wszystkich kierunków.

hPa

300-1100 hPa; rzeczywiste ciśnienie w punkcie obserwacji.

°C

Od -50°C do +50°C; parametry służą do szacowania refrakcji.

Założenie: wschód i zachód występują, gdy górna krawędź pozornej tarczy dotyka wskazanego horyzontu. Pogoda, nieregularny teren i inwersje temperatur mogą zmieniać rzeczywistą godzinę obserwacji.

Wynik

Długość dnia - czas Słońca nad horyzontem w dobie
—
Wschód Słońca (czas lokalny)
—
Zachód Słońca (czas lokalny)
—
Azymut wschodu
—
Azymut zachodu
—
Czas Słońca poniżej horyzontu
—
Długość lokalnej doby (UTC)
—
Wszystkie zdarzenia w wybranej dobie
—
Podaj poprawne dane, aby obliczyć godziny wschodu i zachodu.

Powiązane narzędzia

Jak rozumieć długość dnia?

Wschód następuje w chwili, gdy górna krawędź tarczy Słońca osiąga lokalny horyzont od dołu. Zachód to przekroczenie tego horyzontu w przeciwnym kierunku. W wynikach podajemy godziny w wybranej strefie i azymuty liczone od północy geograficznej: 90° to wschód, 180° południe, 270° zachód.

Długość dnia oznacza łączny rzeczywisty czas przebywania górnej krawędzi Słońca nad przyjętym horyzontem w granicach konkretnej lokalnej daty. W dniach zmiany czasu doba może trwać 23 lub 25 godzin. Jest to definicja czasu w tej dobie, a nie różnica pomiędzy godzinami pokazanymi na zegarze.

Metoda astronomiczna i kryterium wschodu

Położenie Słońca jest wyliczane z elementów orbitalnych i równania środka Słońca (algorytmy Meeusa, rozdział 25), z poprawkami aberracji, nutacji i przybliżonego czasu TT-UT. Pozycję obserwatora w układzie Ziemi opisuje elipsoida WGS84. Położenie topocentryczne wyznaczamy przez odjęcie wektora obserwatora.

Wschód / zachód: h geometryczne + promień tarczy + refrakcja = kąt lokalnego horyzontu.

Standardowa refrakcja przy horyzoncie 0° to 34 minuty kątowe według US Naval Observatory; dla podwyższonej linii horyzontu stosujemy przybliżenie Bennetta zależne od kąta, ciśnienia i temperatury. Promień pozorny tarczy jest liczony z odległości Słońca, a nie przyjmowany na stałe. Zdarzenia są wyszukiwane w całej lokalnej dobie i doprecyzowane numerycznie.

Dzień polarny, noc polarna i brak pojedynczego zdarzenia

Na dużych szerokościach geograficznych Słońce może przez całą dobę pozostawać powyżej albo poniżej horyzontu. Kalkulator pokaże wtedy brak wschodu i zachodu oraz właściwy czas oświetlenia, a nie sztuczne godziny. W dniach granicznych może wystąpić sam wschód lub sam zachód w danej dobie; to nie jest błąd. Przy lokalnym horyzoncie innym niż 0° wyniki mogą znacznie różnić się od standardowych tabel astronomicznych.

Dokładność, ograniczenia i zastosowanie

  • Obsługiwane daty: 2000-2049. Wyniki prezentujemy do minuty; nie deklarujemy dokładności obserwacyjnej do sekundy.
  • Wysokość obserwatora wpływa na paralaksę, lecz nie na obniżenie rzeczywistej linii horyzontu. Obniżenie horyzontu z wysokości punktu obserwacji nie jest w tym modelu wyznaczane; ujemne kąty horyzontu są poza zakresem narzędzia.
  • Horyzont ma jeden kąt we wszystkich kierunkach. Góry, drzewa i budynki o różnych wysokościach zależnie od azymutu nie są automatycznie modelowane.
  • Refrakcja rzeczywista zależy od pionowego profilu atmosfery, inwersji i pogody. W pobliżu koła podbiegunowego może zmienić wynik nawet o wiele minut lub zmienić występowanie zdarzenia.
  • Wschód i zachód nie są tym samym co świt i zmierzch; te zjawiska wykorzystują inne kąty położenia środka Słońca.

Przykład - Warszawa i dzień przesilenia

Wpisz 52,2297° N, 21,0122° E, strefę Europe/Warsaw, datę 21.06.2026, wysokość 100 m, horyzont 0°, ciśnienie 1010 hPa i temperaturę 10°C. Następnie zmień datę na 21.12.2026, aby porównać letni i zimowy czas przebywania Słońca nad horyzontem. Przy zmianie daty wynik aktualizuje się automatycznie.

Źródła i podstawa weryfikacji

Jean Meeus, Astronomical Algorithms, wyd. 2, rozdz. 12, 22 i 25; US Naval Observatory - definicje wschodu i zachodu; USNO - przybliżone położenie Słońca; JPL Horizons - efemerydy referencyjne. Weryfikację numeryczną przeprowadzono lokalnie z użyciem niezależnego silnika Swiss Ephemeris.

Pytania o wschód i zachód Słońca

Wschód wyznacza górna krawędź tarczy, a nie jej środek. Dodatkowo atmosfera załamuje światło i sprawia, że Słońce widzimy, gdy geometrycznie znajduje się jeszcze pod horyzontem.

Nie. Kalkulator mierzy rzeczywisty czas, kiedy górna krawędź Słońca znajduje się ponad przyjętym horyzontem w obrębie lokalnej doby. Taka doba może trwać 23 albo 25 godzin.

W wybranej lokalnej dacie nie wykryto danego przejścia przez horyzont. Może to oznaczać dzień lub noc polarną albo dzień, w którym następuje tylko jedno z tych zdarzeń.

Nie. Wysokość obserwatora służy do obliczenia położenia topocentrycznego. Osobny parametr wysokości lokalnego horyzontu pozwala przybliżyć przeszkodę, ale nie oblicza obniżenia horyzontu ani nie zastępuje modelu ukształtowania terenu.

Różnice wynikają m.in. z położenia obserwatora, lokalnego horyzontu, ciśnienia, temperatury, definicji górnej krawędzi tarczy oraz wybranej strefy czasowej. Blisko obszarów polarnych małe zmiany refrakcji mogą mieć duże znaczenie.

Nie. K05 wyznacza wschód, zachód i czas nad horyzontem. Świt i zmierzch wyznacza się na podstawie innego położenia środka Słońca względem horyzontu.

Ostatnia aktualizacja: 31.10.2026