Co możesz policzyć dalej dla profilu zamkniętego?
Ten kalkulator wyznacza parametry geometryczne przekroju. Do kolejnych etapów pracy z profilem przydadzą się osobne narzędzia, które nie dublują tej strony.
Cały zestaw narzędzi, tablic i poradników dla tego tematu znajdziesz w Akademii Metal i stal.
Co oblicza kalkulator parametrów profilu zamkniętego?
Po podaniu wymiarów nominalnych kalkulator wyznacza pole przekroju A, masę jednego metra oraz podstawowe parametry geometryczne potrzebne do dalszych obliczeń technicznych: Ix, Iy, Wx, Wy, ix i iy.
RHS oznacza profil prostokątny, SHS – kwadratowy, a CHS – okrągły. Dla CHS parametry względem obu osi przechodzących przez środek są takie same. Dla prostokątnego RHS zwykle różnią się wyraźnie.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Dla standardowych RHS/SHS wybierz właściwy sposób wykonania profilu: EN 10219 dla profili giętych na zimno albo EN 10210 dla gorąco wykańczanych. Kalkulator uwzględni wtedy nominalne promienie naroży stosowane do wyznaczania właściwości przekroju.
Przykład z praktyki – RHS 100×50×3 mm
Dla profilu RHS 100×50×3 mm, gęstości 7850 kg/m³ i modelu EN 10219 – gięty na zimno kalkulator przyjmuje rₒ = 6 mm i rᵢ = 3 mm. Pole przekroju wynosi około 8,408 cm², a masa około 6,600 kg/mb.
Moment bezwładności względem osi x-x wynosi około 106,457 cm⁴, natomiast względem osi y-y około 36,057 cm⁴. Są to wartości praktycznie zgodne z tabelami przekrojów liczonymi wg geometrii EN 10219 dla tego nominalnego profilu.
To przykład interpretacji samych właściwości przekroju – nie jest sprawdzeniem dopuszczalnego obciążenia elementu.
Jak czytać Ix, Iy, Wx i Wy?
Ix i Iy opisują rozkład pola przekroju względem dwóch osi przechodzących przez jego środek. Wartości te są używane m.in. w obliczeniach ugięcia i stateczności, ale same nie określają dopuszczalnego obciążenia.
Wx i Wy są sprężystymi wskaźnikami przekroju. Dla prostokątnego RHS większy wymiar ustawiony pionowo zazwyczaj daje większe Ix i Wx dla osi x-x.
ix i iy są promieniami bezwładności. Kalkulator wyznacza je z pola A i odpowiedniego momentu bezwładności.
Ciekawostka
Obrócenie tego samego RHS o 90° nie zmienia jego pola przekroju ani masy kg/mb, ale zamienia miejscami parametry osi x-x i y-y. Dlatego dwa identyczne profile ustawione inaczej mogą zachowywać się zupełnie inaczej przy zginaniu.
Dlaczego wynik może różnić się od tabeli producenta?
Dla RHS i SHS kalkulator może uwzględnić nominalne promienie naroży wg EN 10219 albo EN 10210. W tych trybach pole przekroju i momenty bezwładności są liczone z geometrii zaokrąglonego przekroju, a nie z prostego odejmowania dwóch prostokątów.
Mimo tego rzeczywisty wyrób podlega tolerancjom wymiarowym i masowym, a producent może podawać właściwości zaokrąglone do innej liczby cyfr. Dlatego przy projektowaniu zawsze pierwszeństwo ma karta konkretnego profilu.
Tryb „ostre naroża” został zachowany do obliczeń idealnego przekroju geometrycznego. Dla CHS model pierścienia kołowego odpowiada nominalnej geometrii bezpośrednio.
Najczęstsze błędy przy wpisywaniu wymiarów
- Zamiana H i B bez świadomości zmiany osi – masa pozostanie taka sama, ale Ix/Iy i Wx/Wy zamienią się rolami.
- Wpisanie grubości większej niż połowa wymiaru – taki przekrój nie ma poprawnego otworu wewnętrznego.
- Mylenie średnicy z promieniem w CHS – w polu D należy podać pełną średnicę zewnętrzną.
- Wybranie niewłaściwego modelu naroży – EN 10219 i EN 10210 stosują inne nominalne promienie dla RHS/SHS.
- Traktowanie Ix lub Wx jako gotowej nośności – do oceny elementu potrzebne są także materiał, długość, podparcie, obciążenia i sprawdzenia stateczności.
Czego ten kalkulator celowo nie robi?
Nie oblicza dopuszczalnego obciążenia, naprężeń, ugięcia, wyboczenia ani klasy przekroju. Dzięki temu nie konkuruje z kalkulatorami przeznaczonymi do sprawdzania pracy całego elementu.
Nie jest też tablicą handlowych RHS, SHS i CHS. Użytkownik wpisuje własne wymiary, a kalkulator wyznacza parametry z geometrii. Osobna tabela profili ma inną rolę: umożliwia szybkie wyszukiwanie gotowych przekrojów katalogowych.
Wynik jest bardzo dokładnym obliczeniem geometrii dla wybranego modelu naroży, ale rzeczywisty profil nadal podlega tolerancjom produkcyjnym. Przy projektowaniu konstrukcji należy korzystać z właściwości przekroju podanych przez producenta i odpowiednich zasad projektowych.
FAQ – parametry profilu zamkniętego RHS, SHS i CHS
Ostatnia aktualizacja: 28.08.2026