Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.Pamiętaj: Wyniki kalkulatorów mają charakter informacyjny i zależą od podanych danych oraz przyjętych założeń. W sprawach finansowych, podatkowych, prawnych lub zdrowotnych zweryfikuj wynik w aktualnym źródle lub u odpowiedniego specjalisty.
Jednostki astronomiczne - przeliczenia i wielkości
Porównaj au, rok świetlny, parsek, jednostki kątowe i miary czasu. Sprawdź wartości dokładne, wielkości przybliżone oraz dane Ziemi, Księżyca i Słońca.
Odległości astronomiczne i prędkość światła
Jednostki odległości w astronomii różnią się skalą. Wartości oznaczone „dokładnie” wynikają ze stałych i definicji; symbol „≈” oznacza zaokrąglenie.
Jednostka
Symbol
Wartość / przeliczenie
Status i zastosowanie
Kilometr
km
1 000 m
Dokładnie - jednostka SI z przedrostkiem.
Sekunda świetlna
—
299 792,458 km
Dokładnie: c × 1 s.
Minuta świetlna
—
17 987 547,48 km
Dokładnie: c × 60 s.
Godzina świetlna
—
1 079 252 848,8 km
Dokładnie: c × 3 600 s.
Doba świetlna
—
25 902 068 371,2 km
Dokładnie: c × 86 400 s.
Jednostka astronomiczna
au
149 597 870,7 km
Dokładna definicja IAU 2012; nie jest stałą rzeczywistą odległością Ziemi od Słońca.
Rok świetlny
ly
9 460 730 472 580,8 km
Dokładnie dla roku juliańskiego 365,25 d i c w próżni.
Parsek
pc
≈ 30 856 775 814 914 km
1 pc = (648 000/π) au; wartość km zaokrąglona.
Jednostki kątowe i współrzędne na niebie
Kąty opisują położenie obiektu na sferze niebieskiej. Minuta kątowa (′) nie jest minutą czasu, a godzina rektascensji jest miarą kąta.
Pojęcie
Symbol
Przeliczenie
Zastosowanie
Pełny obrót
360°
2π rad
Okrąg, azymut 0-360°.
Stopień kątowy
°
60′ = 3 600″
Kąty wysokości i pola widzenia.
Minuta kątowa
′
1/60° = 60″
Pozorne rozmiary obiektów.
Sekunda kątowa
″
1/3 600°
Paralaksa, rozdzielczość optyki.
Milisekunda kątowa
mas
0,001″
Astrometria o dużej dokładności.
Radian
rad
≈ 57,295779513°
Jednostka SI kąta płaskiego.
Godzina rektascensji
h (RA)
15° = 60 min RA
Skala kątowa rektascensji, nie doba słoneczna.
Doba, rok i miesiąc astronomiczny
Nie należy utożsamiać roku juliańskiego ze zwykłym rokiem w kalendarzu ani doby jednostkowej z dobą lokalną podczas zmiany czasu.
Wielkość
Symbol
Wartość
Interpretacja
Doba jednostkowa
d
86 400 s
Dokładnie; nie to samo co lokalna doba kalendarzowa przy zmianie czasu.
Rok juliański
a
365,25 d = 31 557 600 s
Dokładna konwencja astronomiczna; nie jest rokiem kalendarzowym.
Stulecie juliańskie
—
36 525 d
Dokładnie: 100 lat juliańskich.
Średnia doba gwiazdowa
—
≈ 86 164,09054 s
Wartość średnia JPL; związana z obrotem Ziemi względem gwiazd.
Miesiąc synodyczny Księżyca
—
≈ 29,530589 d
Średnio od nowiu do nowiu; okres nie jest stały.
Miesiąc syderyczny Księżyca
—
≈ 27,321661 d
Średni okres obiegu względem gwiazd.
Czas biegu światła na 1 au
—
≈ 499,004784 s
Wynik z dokładnych stałych au/c, zaokrąglony.
Podstawowe wielkości Układu Ziemia-Księżyc-Słońce
Wielkości fizyczne zależą od sposobu uśrednienia i modelu. Są danymi orientacyjnymi, nie stałymi definiującymi jednostki.
Wielkość
Obiekt
Wartość
Charakter danych
Promień średni objętościowy
Ziemia
≈ 6 371 km
NASA - wartość fizyczna, nie definicja jednostki.
Promień średni objętościowy
Księżyc
≈ 1 737,4 km
NASA - przybliżenie.
Promień średni objętościowy
Słońce
≈ 695 700 km
NASA - przybliżenie.
Odległość Ziemia-Księżyc
środki ciał
≈ 384 400 km
Typowa średnia; rzeczywista odległość zmienia się podczas orbity.
Dokładnie z definicji: prędkość światła w próżni 299 792 458 m/s (BIPM), 1 au = 149 597 870 700 m (IAU), rok juliański 365,25 doby po 86 400 s oraz pochodne przeliczenia roku świetlnego. Parsek ma ścisłą definicję opartą na au i liczbie π; jego zapis dziesiętny jest zaokrągleniem.
Orientacyjnie: promienie ciał niebieskich, średnia odległość Ziemia-Księżyc, średnia doba gwiazdowa i okresy księżycowe. Wartości te nie nadają się automatycznie do wyznaczania dokładnych efemeryd, momentów faz ani terminów wschodów.
Przykłady poprawnego odczytu
Światło pokonuje 1 au w około 8 min 19 s, bo 149 597 870 700 m podzielone przez 299 792 458 m/s daje 499,004783836... s. Jeden parsek to w przybliżeniu 3,26156 roku świetlnego. Rektascensja 2 h odpowiada kątowi 30°, a nie dwóm godzinom czasu zegarowego.
Dokładnie 149 597 870,7 km. Wartość au jest zdefiniowana przez IAU; rzeczywista odległość Ziemi od Słońca zmienia się w ciągu roku.
Rok juliański jest jednostką czasu równą dokładnie 365,25 doby po 86 400 sekund. Rok świetlny to jednostka odległości pokonywanej przez światło w próżni w takim roku.
Około 3,26156 roku świetlnego. Parsek jest zdefiniowany w odniesieniu do jednostki astronomicznej i kąta; przeliczenie w kilometrach jest zazwyczaj zaokrąglane.
Nie. Doba jednostkowa ma dokładnie 86 400 sekund, natomiast średnia doba gwiazdowa Ziemi trwa około 86 164,09 sekundy.
Między powtórzeniem fazy Księżyca Ziemia przemieszcza się na orbicie wokół Słońca, więc Księżyc potrzebuje więcej czasu do ponownego ustawienia względem Słońca. Średnio jest to około 29,53 doby wobec 27,32 doby.
Nie. Minuta kątowa to 1/60 stopnia, a minuta czasu to 60 sekund. Godziny rektascensji są umowną miarą kąta na sferze niebieskiej.
Ostatnia aktualizacja: 31.10.2026
Jednostki astronomiczne - tablice przeliczeń
Wartości dokładne, uśrednienia i wielkości fizyczne - zestawienie referencyjne
Dane wejściowe
Rodzaj zestawienia
Stałe jednostki, konwencje i podstawowe wielkości astronomiczne
Układ odniesienia
SI, IAU, dane NASA - bez lokalizacji i daty obserwacji
Oznaczenia dokładności
„Dokładnie” - definicja; „≈” - zaokrąglenie lub przybliżenie
Wynik - wszystkie tablice
1. Odległości astronomiczne i prędkość światła
Jednostka
Symbol
Wartość / przeliczenie
Status i zastosowanie
Kilometr
km
1 000 m
Dokładnie - jednostka SI z przedrostkiem.
Sekunda świetlna
—
299 792,458 km
Dokładnie: c × 1 s.
Minuta świetlna
—
17 987 547,48 km
Dokładnie: c × 60 s.
Godzina świetlna
—
1 079 252 848,8 km
Dokładnie: c × 3 600 s.
Doba świetlna
—
25 902 068 371,2 km
Dokładnie: c × 86 400 s.
Jednostka astronomiczna
au
149 597 870,7 km
Dokładna definicja IAU 2012; nie jest stałą rzeczywistą odległością Ziemi od Słońca.
Rok świetlny
ly
9 460 730 472 580,8 km
Dokładnie dla roku juliańskiego 365,25 d i c w próżni.
Parsek
pc
≈ 30 856 775 814 914 km
1 pc = (648 000/π) au; wartość km zaokrąglona.
2. Jednostki kątowe i współrzędne na niebie
Pojęcie
Symbol
Przeliczenie
Zastosowanie
Pełny obrót
360°
2π rad
Okrąg, azymut 0-360°.
Stopień kątowy
°
60′ = 3 600″
Kąty wysokości i pola widzenia.
Minuta kątowa
′
1/60° = 60″
Pozorne rozmiary obiektów.
Sekunda kątowa
″
1/3 600°
Paralaksa, rozdzielczość optyki.
Milisekunda kątowa
mas
0,001″
Astrometria o dużej dokładności.
Radian
rad
≈ 57,295779513°
Jednostka SI kąta płaskiego.
Godzina rektascensji
h (RA)
15° = 60 min RA
Skala kątowa rektascensji, nie doba słoneczna.
3. Doba, rok i miesiąc astronomiczny
Wielkość
Symbol
Wartość
Interpretacja
Doba jednostkowa
d
86 400 s
Dokładnie; nie to samo co lokalna doba kalendarzowa przy zmianie czasu.
Rok juliański
a
365,25 d = 31 557 600 s
Dokładna konwencja astronomiczna; nie jest rokiem kalendarzowym.
Stulecie juliańskie
—
36 525 d
Dokładnie: 100 lat juliańskich.
Średnia doba gwiazdowa
—
≈ 86 164,09054 s
Wartość średnia JPL; związana z obrotem Ziemi względem gwiazd.
Miesiąc synodyczny Księżyca
—
≈ 29,530589 d
Średnio od nowiu do nowiu; okres nie jest stały.
Miesiąc syderyczny Księżyca
—
≈ 27,321661 d
Średni okres obiegu względem gwiazd.
Czas biegu światła na 1 au
—
≈ 499,004784 s
Wynik z dokładnych stałych au/c, zaokrąglony.
4. Podstawowe wielkości Układu Ziemia-Księżyc-Słońce
Wielkość
Obiekt
Wartość
Charakter danych
Promień średni objętościowy
Ziemia
≈ 6 371 km
NASA - wartość fizyczna, nie definicja jednostki.
Promień średni objętościowy
Księżyc
≈ 1 737,4 km
NASA - przybliżenie.
Promień średni objętościowy
Słońce
≈ 695 700 km
NASA - przybliżenie.
Odległość Ziemia-Księżyc
środki ciał
≈ 384 400 km
Typowa średnia; rzeczywista odległość zmienia się podczas orbity.
Czas biegu światła z Księżyca
środki ciał
≈ 1,28 s
Orientacyjnie przy odległości 384 400 km.
Uwaga: 1 au, c, doba jednostkowa i rok juliański to wielkości zdefiniowane dokładnie. Wartości fizyczne (np. promień Słońca i odległość Księżyca) oraz średnie okresy są przybliżone. Źródła: IAU, BIPM i NASA/JPL - sprawdzenie 31.10.2026.