PEX 25, PPR 25 i miedź 22 - czy to podobne rury?
Nie. Sam numer z oznaczenia rury może mocno mylić. W przykładowych seriach z tej tablicy PEX 25 x 3,5 ma około 18,0 mm światła, PPR 25 x 4,2 około 16,6 mm, a miedź 22 x 1,0 około 20,0 mm. Dla hydrauliki właśnie światło przewodu decyduje o polu przekroju, prędkości i dużej części strat ciśnienia.
Jeżeli chcesz dobrać wymiar z konkretnego przepływu, użyj kalkulatora PEX/PPR/miedź. Jeżeli znasz już wymaganą średnicę wewnętrzną, pomocny będzie też kalkulator średnicy rury wodnej.
PEX / PE-Xa - średnice i rzeczywiste światło
| Wymiar rury | Ø zewn. [mm] | Ścianka [mm] | Ø wewn. [mm] | Pojemność [l/m] |
|---|---|---|---|---|
| 16 x 2,2 | 16 | 2,2 | 11,6 | 0,106 |
| 20 x 2,8 | 20 | 2,8 | 14,4 | 0,163 |
| 25 x 3,5 | 25 | 3,5 | 18,0 | 0,254 |
| 32 x 4,4 | 32 | 4,4 | 23,2 | 0,423 |
| 40 x 5,5 | 40 | 5,5 | 29,0 | 0,661 |
Dane dla przykładowej serii RAUTITAN flex PE-Xa. Producent podaje, że dokładna średnica wewnętrzna do projektowania wynosi d - 2 x s.
PPR - dlaczego rura 25 mm ma znacznie mniejsze światło?
| Wymiar rury | Ø zewn. [mm] | Ścianka [mm] | Ø wewn. obliczona [mm] |
|---|---|---|---|
| 20 x 3,4 | 20 | 3,4 | 13,2 |
| 25 x 4,2 | 25 | 4,2 | 16,6 |
| 32 x 5,4 | 32 | 5,4 | 21,2 |
| 40 x 6,7 | 40 | 6,7 | 26,6 |
| 50 x 8,3 | 50 | 8,3 | 33,4 |
W PPR grubość ścianki jest duża w stosunku do średnicy zewnętrznej. Dlatego porównanie rur tylko według wartości „20”, „25” albo „32” może prowadzić do złego wniosku o ich przepustowości.
Po wyborze konkretnego wymiaru możesz sprawdzić przepływ przy zadanej prędkości albo policzyć straty ciśnienia w przewodzie.
Miedź EN 1057 - typowe średnice instalacyjne
| Wymiar rury | Ø zewn. [mm] | Ścianka [mm] | Ø wewn. [mm] |
|---|---|---|---|
| 15 x 1,0 | 15 | 1,0 | 13,0 |
| 18 x 1,0 | 18 | 1,0 | 16,0 |
| 22 x 1,0 | 22 | 1,0 | 20,0 |
| 28 x 1,0 | 28 | 1,0 | 26,0 |
| 35 x 1,0 | 35 | 1,0 | 33,0 |
| 42 x 1,0 | 42 | 1,0 | 40,0 |
| 54 x 1,5 | 54 | 1,5 | 51,0 |
Wymiary odpowiadają typowym rurom sanitarnym zgodnym z EN 1057. W konkretnych systemach występują również inne grubości ścianek - zawsze sprawdź oznaczenie wybranego produktu.
Ciekawostka
Pole przekroju rośnie z kwadratem średnicy. Rura o świetle 20 mm ma około 49% większe pole przepływu niż rura o świetle 16,4 mm. Dlatego kilka milimetrów różnicy wewnątrz rury może znacznie zmienić prędkość i straty ciśnienia, mimo że oznaczenia handlowe wyglądają podobnie.
Orientacyjne odpowiedniki PEX, PPR i miedzi po średnicy wewnętrznej
| Zakres światła | PEX / PE-Xa | PPR | Miedź | Co z tego wynika? |
|---|---|---|---|---|
| około 13-14 mm | 20 x 2,8 14,4 mm | 20 x 3,4 13,2 mm | 15 x 1,0 13,0 mm | Podobny rząd wielkości światła, ale nie identyczna hydraulika. |
| około 16-18 mm | 25 x 3,5 18,0 mm | 25 x 4,2 16,6 mm | 18 x 1,0 16,0 mm | PEX 25 ma tu wyraźnie większe światło niż PPR 25. |
| około 20-23 mm | 32 x 4,4 23,2 mm | 32 x 5,4 21,2 mm | 22 x 1,0 20,0 mm | Numer zewnętrzny nie jest „zamiennikiem” między systemami. |
| około 26-29 mm | 40 x 5,5 29,0 mm | 40 x 6,7 26,6 mm | 28 x 1,0 26,0 mm | Przy większych przepływach różnica pola przekroju jest jeszcze bardziej odczuwalna. |
To porównanie geometryczne, nie tabela zamienników producentów. Złączki mogą dodatkowo lokalnie zmniejszać światło i zwiększać opory.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Najpierw dobierz wymaganą średnicę wewnętrzną do przepływu i dopuszczalnej prędkości, później wybierz rzeczywisty wymiar w konkretnym systemie, a na końcu sprawdź straty ciśnienia. Nie zaczynaj od pytania „PEX 20 czy PPR 20”, bo te dwa oznaczenia nie gwarantują tego samego światła.
Którego narzędzia użyć po sprawdzeniu tabeli?
Dlaczego same średnice nie wystarczą do doboru rury?
Dobór przewodu powinien uwzględniać co najmniej przepływ projektowy, rzeczywistą średnicę wewnętrzną, prędkość wody, długość trasy, liczbę kształtek i armatury, dostępne ciśnienie oraz temperaturę pracy. W instalacjach CWU znaczenie ma także pojemność przewodu: większe światło oznacza więcej wody w rurze i może wydłużyć oczekiwanie na ciepłą wodę.
Dla PEX i PPR warto dodatkowo uwzględnić rozszerzalność cieplną. Porównasz ją w kalkulatorze wydłużenia termicznego rur.
Źródła i metodologia
Średnicę wewnętrzną obliczono geometrycznie ze wzoru dwew = dzew - 2s, gdzie s oznacza grubość ścianki. Dla PEX wykorzystano dane wymiarowe RAUTITAN flex, dla PPR aktualne karty produktów Wavin, a dla rur miedzianych typowe wymiary rur sanitarnych EN 1057.
REHAU - RAUTITAN Technical Information
Powiązane narzędzia i dalsze kroki
FAQ - średnice rur PEX, PPR i miedzianych
Ostatnia aktualizacja: 18.09.2026