Jak obliczyć podział GPON przy jednym lub dwóch splitterach?
Podział GPON określa, na ile torów abonenckich rozdzielany jest sygnał jednego portu PON. Dla pojedynczego splittera sprawa jest prosta: 1:32 daje 32 wyjścia, a 1:64 daje 64 wyjścia. Przy kaskadzie dwóch stopni łączny podział jest iloczynem wartości obu splitterów.
Splitter 1:8, którego każde używane wyjście prowadzi do splittera 1:4, daje więc teoretycznie podział 1:32. Kalkulator oblicza zarówno taki łączny split, jak i maksymalną liczbę ONT przypadającą na port PON po uwzględnieniu ustawionego limitu systemowego.
Przykład 1:8 + 1:4
Kaskada 1:8 i 1:4 daje podział 1:32. Przy jednym porcie PON można więc uzyskać maksymalnie 32 logiczne miejsca, o ile sprzęt i budżet optyczny na to pozwalają.
Dla 24 zaplanowanych klientów wykorzystanie wynosi 75%, a do dyspozycji pozostaje 8 miejsc. Gdyby liczba klientów wzrosła do 33, jeden port PON nie wystarczyłby przy limicie 32 ONT i kalkulator wskazałby potrzebę użycia drugiego portu.
Liczba wyjść splittera nie zawsze oznacza tyle samo aktywnych klientów
Fizyczny podział i limit systemowy to dwa różne pojęcia. Kaskada 1:8 i 1:16 daje matematycznie 1:128, ale jeżeli używany system dopuszcza maksymalnie 64 ONT na port PON, kalkulator ograniczy pojemność pojedynczego portu do 64 klientów. Pozostałe fizyczne wyjścia nie zwiększają wtedy liczby ONT obsługiwanych przez ten port.
Dlatego przy projektowaniu trzeba sprawdzić jednocześnie architekturę pasywną, limit OLT i ONT, budżet optyczny oraz wymagania operatora. Samo przemnożenie wartości splitterów nie jest wystarczającą podstawą do zatwierdzenia projektu.
Jak czytać wykorzystanie portu PON?
Wykorzystanie w kalkulatorze opisuje zajętość pojemności wynikającej z liczby dopuszczonych ONT, a nie zużycie przepustowości w Mb/s lub Gb/s. Dla pojemności 64 ONT i 48 klientów wykorzystanie miejsc wynosi 75%. Nie oznacza to, że port przez cały czas wykorzystuje 75% swojego pasma transmisyjnego.
To rozróżnienie jest ważne, ponieważ GPON jest medium współdzielonym. Liczba klientów wpływa na planowanie zasobów, ale rzeczywiste obciążenie transmisyjne zależy od profili usług, aktywności abonentów i sposobu zarządzania pasmem przez OLT.
Ważne przy projektowaniu GPON
Większy split pozwala obsłużyć więcej zakończeń z jednego portu PON, ale równocześnie zwiększa straty optyczne i liczbę użytkowników współdzielących zasoby portu. Dlatego wariant 1:64 nie jest automatycznie lepszy od 1:32. Ostateczny podział powinien wynikać z budżetu optycznego, pojemności sieci, planowanej rezerwy i wymagań sprzętu.
1:32, 1:64 czy 1:128?
ITU-T G.984.1 wskazuje, że podział do 1:64 jest realistyczny dla warstwy fizycznej GPON, natomiast warstwa TC uwzględnia możliwość podziału do 1:128. W praktyce obsługa 1:128 zależy od konkretnego OLT, wersji oprogramowania, klasy optycznej i architektury ODN.
| Podział | Miejsca teoretyczne na port | Znaczenie projektowe |
|---|---|---|
| 1:32 | 32 | Mniejszy split i zwykle większy zapas optyczny |
| 1:64 | 64 | Większa pojemność, ale większa strata podziału |
| 1:128 | 128 | Wymaga potwierdzenia obsługi przez system i budżetu optycznego |
Po co kalkulator liczy wymaganą liczbę portów OLT?
Jeżeli planowana liczba klientów przekracza pojemność jednego portu PON, trzeba rozdzielić ich między kolejne porty. Kalkulator wykonuje to przez zaokrąglenie w górę liczby klientów podzielonej przez dopuszczalną liczbę ONT na port.
Przykładowo przy limicie 64 ONT na port 100 klientów wymaga co najmniej 2 portów PON. Wynik ten jest obliczeniem pojemnościowym i nie uwzględnia dodatkowej rezerwy operatora. Jeśli projekt zakłada pozostawienie wolnych miejsc na przyszłą rozbudowę, liczbę portów należy dobrać odpowiednio większą.
Źródła merytoryczne
FAQ - podział GPON i liczba klientów
Ostatnia aktualizacja: 09.09.2026