Przyrost miąższości pokazuje, o ile w określonym czasie zwiększyła się objętość drewna w drzewostanie. Do poprawnej oceny nie wystarczy jednak porównać zapasu na początku i końcu okresu.
Jeżeli w międzyczasie część drzew została pozyskana albo zamarła, ich miąższość również powstała w analizowanym okresie. Kalkulator uwzględnia te ubytki i oddzielnie pokazuje zwykłą zmianę zapasu stojącego.
Co oznacza wynik m³/ha/rok?
Wartość 6,5 m³/ha/rok oznacza, że w analizowanym okresie na każdym hektarze przybywało średnio około 6,5 m³ miąższości rocznie. Jest to wartość uśredniona dla całego podanego okresu.
Kalkulator podaje również przyrost dla całego okresu oraz przeliczenie na całą powierzchnię, dzięki czemu można odróżnić wynik hektarowy od łącznej liczby metrów sześciennych.
Dla ucznia i studenta: przyrost to nie to samo co zmiana zapasu
Jeżeli zapas wzrósł z 250 do 285 m³/ha, jego zmiana wynosi +35 m³/ha. Gdy jednak w tym samym czasie pozyskano 25 m³/ha, a 5 m³/ha stanowiły inne ubytki, rzeczywisty przyrost okresowy wynosi 65 m³/ha.
To ważne rozróżnienie: zapas mówi, ile drewna pozostaje w danym momencie, natomiast przyrost opisuje produkcję miąższości w czasie.
Dlatego dwa drzewostany mogą mieć podobną zmianę zapasu, mimo że ich rzeczywisty przyrost był różny z powodu odmiennego poziomu pozyskania lub ubytków.
Kiedy przyda Ci się ten kalkulator?
- Gdy masz wyniki dwóch pomiarów - porównasz zapas początkowy i końcowy.
- Gdy w okresie prowadzono cięcia - uwzględnisz miąższość pozyskanego drewna.
- Gdy wystąpiły ubytki naturalne - dodasz miąższość drzew zamarłych lub utraconych.
- Gdy chcesz porównać okresy różnej długości - wynik m³/ha/rok sprowadza je do wspólnej jednostki.
- Przy nauce dendrometrii i urządzania lasu - zobaczysz różnicę między zapasem, zmianą zapasu i przyrostem.
Wskazówka od KalkulatorXXL
Porównuj dane dotyczące tej samej powierzchni i tej samej definicji miąższości. Jeśli pierwszy pomiar obejmuje inną grupę drzew lub inną granicę pomiarową niż drugi, różnica może wynikać z metody, a nie z rzeczywistego przyrostu.
Dlaczego warto osobno podawać pozyskanie i inne ubytki?
W obliczeniu są one sumowane jako ubytki U, ale rozdzielenie pól ułatwia kontrolę danych. Pozyskanie jest wynikiem użytkowania drzewostanu, natomiast zamarłe drzewa i inne straty mogą mieć zupełnie inną przyczynę.
Jeżeli znasz tylko ich łączną wartość, możesz wpisać całość w jednym z pól, a drugie pozostawić jako 0. Wynik matematyczny będzie taki sam.
Na co uważać przy interpretacji wyniku?
Średni przyrost roczny z kilkuletniego okresu nie oznacza, że w każdym roku drzewostan przyrastał dokładnie w tym samym tempie. Warunki pogodowe, wiek drzewostanu, zabiegi gospodarcze i zdarzenia losowe mogą powodować duże różnice między latami.
Wartość procentowa w kalkulatorze odnosi cały przyrost okresowy do zapasu początkowego. Służy do prostego porównania skali zmiany i nie jest tym samym co złożona roczna stopa wzrostu.
Ciekawostka
Drzewostan może w tym samym okresie intensywnie przyrastać, a jednocześnie wykazywać niewielki wzrost zapasu albo nawet jego spadek. Dzieje się tak wtedy, gdy część wytworzonej miąższości zostaje pozyskana lub ubywa przed pomiarem końcowym. Dlatego bilans przyrostu musi uwzględniać nie tylko dwa stany zapasu.
Co dalej?
Wybierz następny krok zgodnie z danymi, które już masz, albo przejdź do pełnej ścieżki Leśnictwa.
Źródła i podstawa obliczeń
W aktualnej Instrukcji urządzania lasu bieżący okresowy przyrost miąższości z kolejnych pomiarów określany jest jako różnica zapasu końcowego i początkowego powiększona o ubytki będące sumą miąższości drzew pozyskanych i zamarłych.
FAQ - przyrost miąższości drzewostanu
Ostatnia aktualizacja: 26.08.2026